Στείλε το με Email
Μοιράσου το στο facebook
Μοιράσου το στο twitterΑλέξανδρος Παπαδάκης και Αλέξανδρος Αγγελάκης. Ζευγάρι από τα λίγα, χωρίς πολλά-πολλά. Απολαύστε τους… σε παρέα.
Στο σύθαμπο τση θύμησης θωρρώ σε ανάρια-ανάρια,
μα μοιάζεις μ’αξεδίλιατου ονείρου απομεινάρια.
Ο Παύλος Μυριδάκης είναι ένας πολυσυζητημένος λυράρης με ιδιαίτερο στυλ (προσέξτε τον τρόπο που κρατά τη λύρα και τα δαχτύλια του) που για πολλά χρόνια απείχε από τα “μουσικά δρώμενα”, για λόγους που δε γνωρίζω.
Σε αυτό το βίντεο, γυρισμένο το Δεκαπενταύγουστο του 1991, οι Μέλαμπες, “δείχνουν το δρόμο” του πως ήταν και πως θα έπρεπε να είναι οι παρέες και τα γλέντια. Τα όργανα στη μέση, χωρίς ενισχυτές (όποιος θέλει ακούσει – οι άλλοι ας κάτσουν σπίτι τους ή ας πλησιάσουν να συμμετέχουν), οι μαντιναδολόγοι, κοντά στα όργανα και ο χορός γύρω τους. Μπράβο!
Τί να πει κανείς για τον Λεωνίδα Κλάδο. Από τις κορυφαίες λύρες της Κρητικής μουσικής. Σχετικά πρόσφατα, βρέθηκε στην Αθήνα, σε εκδήλωση του συλλόγου Κρητών Ιλίου και απέδειξε ότι ακόμα και τώρα που τα χρόνια έχουν περάσει, παραμένει κορυφαίος. Ενας από τους τελευταίους εν ζωή δασκάλους, απολαυστικός όπως πάντα. Τον συντροφεύει στο τραγούδι, ο Γιάννης Κακλής.
Εχω ξαναγράψει για τη συνεργασία του Μανώλη Κακλή με τον Ζαχαρία Μελεσανάκη, στο δίσκο του 1980, με τίτλο “Καταδικάστηκα“. Ο συγκεκριμένος δίσκος περιέχει 3 μελωδικότατα συρτά. Ενα από αυτά είναι και το “Στην ωραιότερη στιγμή“.
Στην ωραιότερη στιγμή εφθείρενε η ζωή μου
γι’αυτό εκαταδικάστημε για πάντα το κορμί μου.
Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.
Από εχθές προστέθηκε, στο mantinades.gr η δυνατότητα να μοιράζεστε τις μαντινάδες στο facebook.
Το μόνο που έχετε να κάνετε είναι να πατήσετε τον σχετικό σύνδεσμο που γράφει “Μοιράσου τη στο facebook“, ο οποίος βρίσκεται κάτω από κάθε μαντινάδα και η μαντινάδα θα εμφανιστεί στο profile σας, στο facebook.
Τόσο απλά!
Το βίντεο που ακολουθεί, βιντεοσκοπήθηκε πριν από 20 χρόνια, το 1990 στο Μόντρεαλ του Καναδά και προέρχεται από το αρχείο του Γιώργου Μπορμποδάκη.
Δύο νεαροί, τότε, καλλιτέχνες, ο Νίκος Ζωϊδάκης και ο Μιχάλης Τζουγανάκης …σεληνιάζονται. Δύο νέοι, που ξεχειλίζουν από ταλέντο και το χαρίζουν απλόχερα στους ομογενείς του Καναδά. Δύο νέοι, που αποδεικνύουν ότι τα ντραμς, τα keyboards και το μπάσο (που χρησιμοποιούν αμφότεροι στη μετέπειτα πορεία τους), δεν χρειάζονται, όταν υπάρχει ταλέντο. Δεν χρειάζονται, γιατί μπουκώνουν τις μελωδίες της λύρας, του λαούτου και του τραγουδιού και δημιουργούν “θόρυβο” εκεί που δεν χρειάζεται.
Το ριζίτικο τραγούδι υπήρξε ο πιο διαδεδομένος τρόπος εξιστόρησης ενός σημαντικού ιστορικού γεγονότος. Μέσα από την απλή και κατανοητή γλώσσα του ριζίτικου, ο Κρητικός, που στις πιο πολλές περιπτώσεις ήταν αγράμματος, κατάφερνε να μαθαίνει αλλά και να διαδίδει την ιστορία του νησιού δια μέσου των αιώνων. Τα ριζίτικα τραγούδια που αναφέρονται σε ιστορικά γεγονότα είναι πολλά σε αριθμό και σε μελωδίες (σκοπούς) και μέσα από τους στίχους τους διηγούνται τα μεγαλύτερα γεγονότα που συνέβησαν στην Κρήτη, με τραχύ και επιβλητικό τρόπο, έτσι όπως αρμόζει σε αυτό το είδος. Μέσα από αυτά τα τραγούδια ξεπηδούν μορφές ηρώων και πολεμιστών της Κρήτης, από Ρτα χρόνια του Βυζαντίου έως και την περίοδο του B’ παγκοσμίου πολέμου. Τα πιο πολλά από τα τραγούδια αυτά κατατάσσονται στο είδος των Ριζίτικων της τάβλας, ελάχιστα δέ σε τραγούδια της στράτας. Η εξιστόρηση των γεγονότων μέσα από αυτά τα τραγούδια πολλές φορές έχει μεγάλες ιστορικές ακρίβειες, αλλά επίσης μερικές φορές λόγω της δημοτικής θεωρίας παρουσιάζονται μεγάλες υπερβολές, όχι τόσο για την ακρίβεια των γεγονότων, όσο για τα πρόσωπα των ηρώων που αναφέρονται. Σε άλλα τραγούδια παρατηρούμε πολύ μικρό αριθμό στίχων, σε άλλα ολόκληρα έπη μακρόσυρτων και πολύστροφων στίχων. Το πλέον παλαιότερο τραγούδι της στράτας αναφέρεται στην άλωση της Ανδριανούπολης το 1361. Η γένεση αυτού του τραγουδιού δίδεται εκείνη σχεδόν την περίοδο.
“Τα χελιδόνια τση Βλαχιάς και τα πουλιά τση Δύσης
κλαίσιν αργά, κλαίσιν ταχιά, κλαίσιν το μεσήμερι,
κλαίσιν την Ανδριανούπολη τη βαροκουρσεμένη,
όπου την εκουρσέψασι τσι τρείς γιορτές του χρόνου,
τω Χριστουγένω για κερί και τω Βαγιώ για βάγια
και την ημέρα τση Λαμπρής για το Χριστός Ανέστη“.
Παρατηρούμε σε αυτό το παλαιό τραγούδι πόσο όμορφα και πόσο εύστοχα παρουσιάζεται η άλωση. Και ιστορικά «δένει» πολύ άμεσα με τις ιστορικές επιδρομές που δέχθηκε η Ανδριανούπολη, το 1205 το Πάσχα από τους Βούλγαρους και το 1353 από τους Τούρκους.
Όμως η Κρήτη όσο κι αν πονούσε με την μοίρα των υπολοίπων υπόδουλων Ελλήνων, άλλο τόσο πόνεσε και τραγούδησε τα δικά της πάθη στην ιστορική διαδρομή της. Σημαντική ιστορική πηγή είναι και το ακόλουθο τραγούδι που εξιστορεί την εποχή της Ενετοκρατίας και τις επιδημίες που έπληξαν τον πληθυσμό του νησιού.
“Αυτά ‘ναι τα Χανιά τα παινεμένα, που ήτο σα το ρόϊδι γεμομένα.
Ο Χάρος κι η πανούκλα το μαθαίνουν, στσι εικοσιδυό του Αυγούστου κατεβαίνουν,
κι εις τα καράβια μπαίνουν κι αρμενίζουν κι ωσάν τσοι μαύρες σκύλες σουριανίζουν…..“.
Αυτό λοιπόν το τραγούδι περιγράφει τις περίφημες εικοσιδύο επιδημίες που έπληξαν την Κρήτη και κυρίως την πόλη των Χανίων, θερίζοντας πολλούς Κρήτες, αλλά και Ενετούς αποίκους (L.Ryesto, Candia , Rome 1700). Επίσης αξιόλογο όμως είναι και το ριζίτικο τραγούδι που αναφέρεται στην καταστροφή του Μεγάλου Κάστρου (Ηρακλείου) το 1669, το οποίο τραγούδι πρωτοπαρουσιάστηκε εκείνη την περίοδο στον νομό Χανίων, μιας και τα ριζίτικα ακόμα δεν είχαν γνωρίσει την μεγάλη εξάπλωση στην ανατολική Κρήτη.
“Κάστρο και που ‘ναι οι πύργοι σου και τα καμπαναριά σου
και που ‘ναι οι αντρειωμένοι σου, τα όμορφα παλλικάρια….”.
Σε αυτό το σημείο να αναφέρουμε ότι ο μεγαλύτερος αριθμός των ιστορικών Ριζίτικων τραγουδιών αναφέρεται στα γεγονότα της εποχής της Τουρκοκρατίας του νησιού. Άλλωστε οι μεγαλύτεροι αγώνες των Κρητων έγιναν τότε, όπως και πήραν την διάσταση του θρύλου οι μεγάλες ηγετικές φυσιογνωμίες.
