“αφού να σκεφτείτε έπιανα ένα χοχλιό, του άνοιγα μια τρύπα, έβανα μια σκέπη από τη ρογαλίδα (ρογαλίδα=αράχνη) κι έκανα μπουκόλυρα μιας κι έβγαζε τόσο ωραίο ήχο που μου δημιουργούσε την επιθυμία να παίζω. Έπαιζα, λοιπόν, όλους τους σκοπούς με τη μπουκόλυρα από το χοχλιό στα παρτάκια που έκαναν οι νεαροί και οι κοπελιές του χωριού μου, πότε στο ένα σπίτι, πότε στο άλλο. Ήμουν, λοιπόν, ο λυράρης με τη μπουκόλυρα. Έτσι με φώναζαν… Παράλληλα όμως μ΄ αυτή την ιδιόρρυθμη λύρα έκανα προσπάθειες να μάθω και την κανονική λύρα. ‘Ήταν η εποχή που είχε κυκλοφορήσει το «Μόνο εκείνος π΄ αγαπά μπορεί να το πιστέψει» του Σκορδαλού. Μόλις το άκουσα, ετρελάθηκα…”

Από μικρός λοιπόν, ασχολήθηκε με τη λύρα και δεν είχε συμπληρώσει ακόμα τα έντεκα όταν πρωτόπαιξε σε γάμο. Το βασικό του επάγγελμα ήταν ράφτης και μαλιστα για μιά δεκαετία (1955-1965) το ραφείο του τον κράτησε μακριά από τα γλέντια. Το 1965 ηχογράφησε τον πρώτο του δίσκο, τον οποίο διαδέχτηκαν πολλοί με δικές του συνθέσεις αλλά και παραδοσιακά κομμάτια. Έχει σημαντική δισκογραφική παρουσία με αποκορύφωμα τη δεκαετία του 1970 και τη συνεργασία του με το Μανώλη Κακλή και την ιδιαίτερα γόνιμη συνεργασία τους. Συνεργάστηκε επίσης με το Νίκο Μανιά, το Στέφανο Αναστασάκη, το Μανούσο Πανταγιά, το Χρήστο Φουρναράκη, τον Γιώργο Κουκάκη, το Μ. Σαββάκη, το Μιχάλη Πετσάκη, κ.ά. Από το 1971 μέχρι σήμερα ασχολείται αποκλειστικά με τη λύρα, συντροφιά πλέον με το γιο του Κώστα στο λαούτο.

Ο Ροδάμανθος όπως τον φωνάζει μέχρι και σήμερα όλη η Κρήτη, θεωρείται πλέον από τους κλασσικούς της λύρας, διδάσκει σε νέα παιδιά την τέχνη του και παραμένει δημιουργικός καθώς πάντα βρίσκεται στο στάδιο δημιουργίας νέων συνθέσεων.

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.

Σχετικά άρθρα

1. 
   Γιώργος Ζερβάκης vs Ροδάμανθος Ανδρουλάκης: Πονώ μα δάκρυ δε θα δεις
2. 
   Ενα βιβλίο ειν’η ζωή. Ωδή στον Γιώργο Τσουρουπάκη από το Μανώλη Κονταρό
3. 
   Γεράσιμος Σταματογιαννάκης

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.

Ακούγοντας το “Πονώ μα δάκρυ δε θα δεις”, αυτή τη συρτουδάρα της Κρήτης με τη μαντιναδάρα

Πονώ μα δάκρυ δε θα δεις στο μάγουλο να τρέχει
έμαθε φως μου η καρδιά στον πόνο σου κι αντέχει.

…μου γεννήθηκε στο μυαλό μια απορία:

“Μα καλά. Εγώ αυτό το σκοπό τον θυμάμαι αλλιώς. Πιό μελωδικό. Πιο μεστό. Πιο βιρτουόζικο. Δε μπορεί να είναι έτσι”

Εψαξα λίγο ακόμα και βρήκα το παρακάτω βίντεο, όπου το συγκεκριμένο σκοπό τον παίζει ο δημιουργός του (από το 4:07 μέχρι το 6:41), ο Ροδάμανθος Ανδρουλάκης. Μαζί με αυτόν παίζει τα επίσης δικά του “Βρέχει στο μαξιλάρι μου“, “Ενα μαράζι” και “Ηντα καιρό ανημένεις μπλιο“. Στο τραγούδι και στο λαούτο τον συντροφεύει ο Στρατής Μαμαλάκης. Ακούστε τον!! (εδώ κυριολεκτικά)

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.

Δε θα ήθελα να πιστεύω ότι και ο πιο άσχετος με την Κρητική μουσική, δε μπορεί να μην ξεχωρίσει τη διαφορά στην ποιότητα της λύρας. Δε μπορεί να μην ξεχωρίσει πως ένας σκοπός γραμμένος και παιγμένος από έναν δεξιοτέχνη της λύρας, τον Ροδάμανθο Ανδρουλάκη, μπορεί να “εκτελεστεί” όταν δεν του συμπεριφέρονται με τον τρόπο που του ταιριάζει. Δε μπορεί να μην καταλάβει ότι ακούγοντας τον Ροδάμανθο,  ξεχωρίζει κάθε πάτημα, κάθε νότα της λύρας, ενώ την ίδια στιγμή από τον Ζερβάκη, ακούγεται μια “μπουκωμένη φασαρία”, που την εμπλουτίζουν οι “γρήγορες σκάλες” (ευελπιστώ κάποιος μουσικός να εξηγήσει με ένα σχόλιό του τις σκάλες, με σαφή τρόπο, γιατί εγώ τις γνωρίζω ακουστικά και όχι ουσιαστικά).

Είναι κρίμα. Πολύ κρίμα. Γιατί ο Ζερβάκης, ακόμα και μέσα στη φασαρία του, δείχνει ότι έχει τη στόφα, αλλά δεν έχει τη θέληση. Το δοξάρι του, το έχουν λίγοι. Την δαχτύλια του επίσης. Αυτό φαίνεται και στο βίντεό του, στο οποίο ακούγονται… ξεχωρίζουν οι καλές του στιγμές. Ομως και αυτές τις στιγμές, τις θυσιάζει, στο βωμό της φασαρίας και του “πάμε γαμώτο” καταφέρνοντας να προσφέρει ένα αποκρουστικό αποτέλεσμα. Ενα αποτέλεσμα που μπορεί ν’αρέσει σε όποιον έχει σχέση με την Κρητική μουσική, όσο σχέση έχουν τ”Ανώγεια με την Αθήνα. Και τα δύο έχουν την ίδια “αρχή”. Το “Α” στ’Ανώγεια και στην Αθήνα, το “Πονώ μα δάκρυ δε θα δεις” στα βίντεο. Ομως όσο και να προσπαθείς να τα ταιριάξεις… δεν σου βγαίνει.

Είναι κρίμα, γιατί ο Ζερβάκης, αυτός ο πρωτεργάτης της Κρητικής υποκουλτούρας, αυτός που “κατάφερε” να κάνει το Chivas, ένα must στα γλέντια και στις παρέες των Κρητικών (με συνοδεία οφτού για μεζέ), θα μπορούσε, αν δεν θυσιάζε τα πιστεύω του στο βωμό του χρήματος, να ήταν ένας άξιος συνεχιστής των μεγάλων “παιχτών” της Κρήτης. Δε γνωρίζω αν ο Ζερβάκης θα μπορούσε να κάνει την ανατροπή. Εχει γεμίσει τον τόπο σκατά που είναι δύσκολο να καθαριστούν. Ομως ποτέ δεν είναι αργά. Μακάρι ν’ακούσω κάποια στιγμή από Ζερβάκη τη λύρα που (ίσως) θα μπορούσε να παίξει. Οχι για να πάρω τα λόγια μου πίσω, αλλά για να μπορέσω να του δώσω “συγχωροχάρτι”. Οχι όμως πλήρες συγχωροχάρτι, γιατί έχει ήδη κάνει μεγάλο κακό που δύσκολα διορθώνεται.

Μέχρι τότε όμως, θα επιμένω να μένω μακριά από τέτοιου είδους “εκτελέσεις”. Στο χέρι του είναι ν’αλλάξει τη γνώμη μου.

Σχετικά άρθρα

1. 
   Ανδρουλάκης Ραδαμάνθης ή “Ροδάμανθος”
2. 
   Ο Γιώργος Σκορδαλός στο Μετερίζι
3. 
   Νίκο Μανιά… είσαι φάουλ… ή μήπως όχι;