cretan music - mantinades » καλλιτέχνες

Καρπουζάκης Μανώλης

Κώστας Βασιλάκης — Sun, 10 Jul 2011 07:26:25 +0000

Γεννήθηκε το 1947 στο χωριό Ζαρός Καινούργιου του νομού Ηρακλείου. Με τη λύρα άρχισε να ασχολείται από όταν ήταν επτά χρονών και την πρώτη του λύρα του την έφτιαξε ο πατέρας του. Όταν ήταν δέκα χρονών του αγόρασε μια βιολόλυρα (αρκετά δημοφιλές μουσικό όργανο στην περιοχή της Μεσσαράς – έχει τέσσερις χορδές) και από τότε συνεχίζει να παίζει και τρίχορδη και τετράχορδη λύρα. Τα πρώτα ακούσματα του ήταν από τους χωριανούς του λυράρηδες και λαουτιέρηδες και είναι αυτοδίδακτος.

Το 1961 έρχεται στο Ηράκλειο και από τότε είναι και μόνιμος κάτοικος Ηρακλείου. Στο πρώτο γλέντι που έπαιξε ήταν 13 ετών με τον λαουτιέρη Γιάννη Αποστολάκη. Το 1965 η δισκογραφική εταιρεία ΠΑΝΙΒΑΡ ανακαλύπτει τον νεαρό και ταλαντούχο Μανόλη Καρπουζάκη, έτσι το 1966 κυκλοφορεί η πρώτη του δισκογραφική δουλειά, δίσκος 45 στροφών με τίτλο “Στης δυστυχίας τις στιγμές” με δυο τραγούδια, ένα συρτό από την μια πλευρά και κοντυλιές από την άλλη, ακολουθούν άλλοι 5 δίσκοι 45 στροφών. Μέχρι σήμερα το έργο του φτάνει στις 102 προσωπικές δισκογραφικές δουλειές και 30 συμμετοχές σε άλλους καλλιτέχνες. Από το 1966 μέχρι και το 1982 συνεργάζεται με την εταιρεία ΠΑΝΙΒΑΡ στην οποία έχουν κυκλοφορήσει 55 έργα σε δίσκους και ζωντανές ηχογραφήσεις σε κασέτες. Από το 1982 μέχρι πρόσφατα συνεργαζόταν με την εταιρεία ΚΡΕΤΑΦΩΝ στην οποία έχει κυκλοφορήσει τα υπόλοιπα έργα του.

Είχε παίξει πολλές φορές στην Ευρώπη, στην Αυστραλία, στην Κύπρο αλλά και σε όλη την Ελλάδα όπου υπάρχει σύλλογος Κρητών. Είχε πολλές εμφανίσεις σε δημοφιλή κρητικά κέντρα σε Ηράκλειο και Αθήνα. Συνεργάτες του στις δισκογραφικές δουλειές είναι: Κοτζαμπασάκης Μ.- Κοκαράκης Α.- Σαλούστρος Π.- Κρουσανιωτάκης Γ. – Παπατσαράς Μ.- Πετσάκης Γ. – Αλεφαντινός Ν. – Ζαμπουλάκης Γ. – Λαρεντζάκης Μ.- Φουκάκης Δ.- Τσαφαντάκης Β.- Γιατρομανολάκης Ν.- Κακλής Μ.- Νενεδάκης Μ.-Σαλούστρος Α.-Σαλούστρος Β.-Σκουλάς Δ.- Πατενταλάκης Ν. – Γιαννακάκη Ε.-Γρηγοράκη Ε.-Χρονάκη Σ.- Γιαμπουλάκης Λ. κά.

Ήταν παντρεμένος με την Ελένη Μπαρμπιανιτάκη το γένος Φιτσάκη από το Πετροκεφάλι της Μεσσαράς και είχε δυο παιδιά τον Γιώργο και την Ειρήνη η οποία μάλιστα του έχει χαρίσει δυο εγγόνια την Ελένη και το Γιάννη. Ήταν επίσης από τα πρώτα μέλη του Παγκρητίου Συλλόγου Καλλιτεχνών Κρητικής Μουσικής και είχε διατελέσει αντιπρόεδρος τα έτη 1994 έως 1997.

Ο Μανώλης Καρπουζάκης πέθανε στις 7 Ιουλίου του 2011 σε ηλικία μόλις 64 ετών…

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.

βασισμένο στο βιογραφικό του καλλιτέχνη
όπως περιέχεται στο http://www.cretamusic.gr

Σχετικά άρθρα

Δημήτρης Σγουρός: Σκοποί και τραγούδια της Κρήτης 1860-1910, Αρχείο Π. Βλαστού

Ομάδα του Cretan Music — Fri, 13 May 2011 06:13:57 +0000

Οι εκδόσεις «Αιγίς», με μεγάλη χαρά και τιμή, σας παρουσιάζουν τη νέα μεγάλη δισκογραφική δουλειά του Δημήτρη Σγουρού:

«Σκοποί και τραγούδια της Κρήτης 1860-1910 - Αρχείο Παύλου Βλαστού».

Τρία (3) CDs με 51 παραδοσιακά τραγούδια, όπως τα κατέγραψε, σε Βυζαντινή σημειογραφία, ο πατέρας της κρητικής Λαογραφίας, Παύλος Βλαστός, πριν από 150 χρόνια περίπου. Μια ταινία DVD 62 λεπτών, υποτιτλισμένη στα Αγγλικά και Γερμανικά, μέσα από την οποία ο σκηνοθέτης Γιάννης Λάμπρου, φωτίζει τη ζωή και το έργο του Παύλου Βλαστού αλλά και την προσπάθεια του Δημήτρη Σγουρού να φέρει στο φως αυτές τις καταγραφές.

Κοντυλιές, χανιώτικα συρτά, γυρίσματα του Πεντοζάλη, της Σούστας, τραγούδια της τάβλας, της αγάπης, ηρωικά, ιστορικά, του γάμου, κάλαντα, νανουρίσματα, σατυρικά και διάφοροι σκοποί, συνθέτουν ένα μουσικό πίνακα, που αναδεικνύει με τον καλύτερο τρόπο την ποικιλία, τον πλούτο και την ομορφιά της μουσικής μας κληρονομιάς.

Μετά από πέντε (5) χρόνια μελέτης και δημιουργικής ενασχόλησης, ο Δημήτρης Σγουρός, επιλέγει από το πλήθος των καταγραφών του Βλαστού και ερμηνεύει με γνώση, δεξιοτεχνία και αυθεντικότητα, τραγούδια , που ενώ έρχονται από τόσο παλιά, εξακολουθούν να παραμένουν τόσο φρέσκα, ζωντανά και δυνατά.

Πρόκειται για μια μουσική εργασία που προσφέρει καθοριστικά στη μουσική ιστορία της Κρήτης!

Μια δουλειά «ιστορική», αφού αποτελεί ό,τι πιο παλιό έχει ακουστεί ως τώρα στην Κρήτη και επεκτείνει τη γνώση μας πολύ πιο μπροστά από τις πρώτες ηχογραφήσεις των «Πρωτομαστόρων» στην Αμερική, ταξιδεύοντάς μας ως τα μέσα του 19ου αιώνα!

Στο δύσκολο αυτό εγχείρημα ο Δημήτρης Σγουρός είχε συμπαραστάτες και βοηθούς αξιολογότατους καλλιτέχνες και μουσικούς. Όλοι οι συνεργάτες του έσκυψαν με σεβασμό και ανιδιοτέλεια στη δουλειά και προσέφεραν δημιουργικά στο αποτέλεσμα!

Συνοδοιπόροι του Δημ. Σγουρού σ’ αυτό το μουσικό ταξίδι είναι:

Στο τραγούδι: Ψαραντώνης, Γιάννης Παπατζανής, Μαρία Φασουλάκη, Δημήτρης Σιδερής, Αθηνά Λαμπίρη.

Στην ορχήστρα:

Δημήτρης Σιδερής λαούτο (κρητικό-στεριανό), μαντόλα
Στέλιος Συκάκης λαούτο (κρητικό-στεριανό), λάφτα, μπουλγαρί
Νίκος Κατριτζιδάκης χαμπιολάκια, μπανσούρι, φλάουτο
Γιάννης Παπατζανής νταούλι, στάμνα
Αθηνά Λαμπίρη κουτάλια

Αφουγκραστείτε λοιπόν τη φωνή της Κρήτης…

Καλή ακρόαση!

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.

Πηγή: rethemnos.gr

Σχετικά άρθρα

Τσαντάκης Γεώργιος

Ομάδα του Cretan Music — Tue, 15 Mar 2011 10:07:30 +0000

Ο Γιώργος Τσαντάκης γεννήθηκε στη Δάφνη της Σητείας το 1962. Σπουδαίο ρόλο στη μουσική του καλλιέργεια έπαιξε η πρώϊμη επαφή του (6 ετών) με τη βυζαντινή μουσική στο ψαλτήρι του Αγίου Ιωάννου. Σε ηλικία 13 ετών αρχίζει να μαθαίνει βιολί με το όργανο που του χάρισε ο Στέριος Γαδανάκης. Μετά το λύκειο πηγαίνει στην Αθήνα όπου αποφοιτά από το τμήμα μηχανολόγων της Σχολής Σ.Ε.Λ.Ε.Τ.Ε. ενώ παράλληλα φοιτά στο ωδείο Αθηνών μαθαίνοντας βυζαντινή μουσική κοντά στους κορυφαίους δασκάλους Σπύρο Περιστέρη και Λάζαρο Κουζινόπουλο.

Το 1987 έρχεται στο Ηράκλειο και ταξιδεύοντας σε όλη την Κρήτη έρχεται σε επαφή με όλη τη μουσική παρακαταθήκη του νησιού μας. Ταυτόχρονα όμως μελετά και ερευνά τα μουσικά μοτίβα της Ανατολικής Κρήτης. Η γνωριμία και επαφή με το Θανάση Σκορδαλο καθώς και η μουσική συνεργασία με τους λαουτιέρηδες Δημήτρη Φουκάκη και Ιωάννη Μαρκογιαννάκη αποτελούν σημαντικούς σταθμούς στην καριέρα του.

Το 1998 παρουσιάζεται στη δισκογραφία με το CD ‘Στειακό Γλυκοχάραμα’ από την Cretaphon. Από το 2002 διδάσκει παραδοσιακό βιολί στο μουσικό Γυμνάσιο Ηρακλείου. Το παίξιμο του Γ. Τσαντάκη χαρακτηρίζεται από τη νοσταλγία και την ευγένεια αλλοτινών καιρών. Οι κοντυλιές του είναι γλυκές, ήρεμες, μελαγχολικές και συνάμα ρωμαλέες-αισιόδοξες, σύμφωνα με τον Κ. Ατσαλάκη. Στο πρόσωπο του Γιώργου Τσαντάκη η Σητειακή μουσική παράδοση έχει βρεί ένα άξιο εκπρόσωπο και συνεχιστή.

Σχετικά άρθρα

Παλαιοί Ρεθεμνιώτες μουσικοί της περιόδου 1880-1940

Κώστας Βασιλάκης — Sun, 13 Mar 2011 09:55:09 +0000

Στο παρακάτω κείμενο σας παρουσιάζουμε μερικά βιογραφικά στοιχεία που καταφέραμε και συλλέξαμε για παλιούς Ρεθεμνιώτες μουσικούς, της γενιάς που έδρασε την περίοδο 1880-1940 δηλαδή λίγο πριν αλλά και ταυτόχρονα με τους λεγόμενους «πρωτομάστορες».

Δαλέντζας Γεώργιος

Σπουδαίος λυράρης στο Ρέθυμνο περί το 1880-1900 (;). Πιθανόν να διατηρούσε και καφενείο («Ρεθεμνιώτες! Στου Δαλέντζα εις τον καφενέ πλημμύρα, θα’ ναι απόψε οι μερακλήδες για ν’ ακούσουνε τη λύρα», από του ποίημα «Ρέθεμνος» του Γιώργη Καλομενόπουλου).

Άγνωστο εάν συνδέεται με τον αγωνιστή Γεώργιο Δαλέντζα του Εμμανουήλ από το Ατσιπόπουλο, που πολέμησε στις επαναστάσεις του 1866 και 1878.

Νικήστρατος Θ. Αλεξανδράκης

Λυράρης, ο πιο δημοφιλής στο Ρέθυμνο, τουλάχιστον κατά τη δεκαετία του 1900. Ο Γ. Καλομενόπουλος του αφιερώνει ένα από τα ωραία του ποιήματα που το επιγράφει ΝΝΝικήστρατος (!):

Απόψε που παλιά εποχή θυμούμαι ευτυχισμένη, ο λογισμός, Νικήστρατε, στη λύρα σου με στρέφει

και τη μορφή σου αναπολώ …καραμπογιατισμένη και σένα πάντα να σκορπάς το γέλιο και το κέφι.

Θυμάμαι σαν η λύρα σου εφούντωνε το γλέντι πώς χαμογέλα η Δέσποινα μ’αγάπη και καμάρι

κι εσύ να την πετροβολάς, Νικήστρατε λεβέντη, με μαντινάδες νόστιμες όλο αρχοντιά και χάρη :

Κάδιο και ζαχαρόνερο η Δέσποινα μου πίνει (ώπλα διάλε τα βάσανα κι από ζηλεύει ας σκάση)

και φέγγει και λαμποκοπά κι αστράφτει σα ρουμπίνι.

-Που ‘ναι , μωρή, η νοικοκυρά τη λύρα να κεράσει;

Μην ξαναβάψεις τα μαλλιά, Δέσποινα πέρδικά μου, γιατί όταν τα κορμάκια μας το βράδυ αγκαλιαστούνε,

όπως σιρώνει ο μπογιάς βάφει …και τα δικά μου, ώπλα, κι ας αποθάνουνε όσοι φτωχοί χρωστούνε.

Στην εποχή υπήρχε μια μόδα «εξευρωπαϊσμού» (ακόμα και στον τρόπο διασκέδασης), στην οποία ο Νικήστρατος προσπαθούσε να προσαρμοστεί για ένας ανάγκες εκείνων που τον καλούσαν. Το τελευταίο τετράστιχο από το ποίημα του Καλομενόπουλου είναι ενδεικτικό και χαρακτηριστικό:

και το θυμάμαι αξέχαστα σε κάθε φαγοπότι η λύρα πως σε κοίταζε όλο θυμό και φούρκα

σαν άφηνες ένας κοντυλιές κι αγκάλιαζες …Ευρώπη κι άρχιζες πόλκα και ποτίς, βαλσάκι και μαζούρκα

Σύμφωνα με έμμεσες πληροφορίες, ο Νικήστρατος διατηρούσε στο Ρέθυμνο και κατάστημα αποικιακών, ενώ καταγράφηκε ως ένας εκ των «δασκάλων» του Ανδρέα Ροδινού.

Σε σημείωμα στην Κρητική Επιθεώρηση, στις 16.2.1934, διαβάζουμε μεταξύ άλλων:

«…τον αξέχαστο Νικήστρατο με την άδολη, την πάνα πρόσχαρη καρδιά, την ασυννέφιαστη ψυχή…

…ήταν πάντα το κλειδί της ευθυμίας μέσα σε μια καλοδεμένη παρέα…

…ήταν ο περιζήτητος να νοστιμίσει το γλέντι μιας οποιασδήποτε φιλικής συντροφιάς με τη χρυσή καρδιά και τη λύρα του.

…και τότε άρχιζαν οι περίφημες μαντινάδες του, παινέματα για τις νιες και τα παλικάρια, αισθηματικές, πεισματικές, φιλοσοφικές, κ.λ.π. Συνήθως άρχιζε με την πλιο κάτω που την είχε χαρισμένη στην καλή του σύντροφο την, όπως και κείνον, πάντα ευγενική και γλυκομίλητη γυναίκα του:

Ομπρός κρατεί βασιλικός κι εξ από πίσω βιόλα κι αν δε μου το πιστεύγετε ξανοίξετε τη κιόλα

Εσύ σαι τ’ άνθη των ανθώ και της μιλιάς το μήλο, εσύ ‘σαι που γεννήθηκες ομάδι με τον ήλιο

(του Ρεθυμνιώτη αρθρογράφου με παρατσούκλι “Σείριος”, 15.02.1934)

Νικόλαος Πισκοπάκης (Πίσκοπος)

Θρυλικός λυράρης του περασμένου αιώνα, έδρασε την πόλη του Ρεθύμνου και με τη λύρα του διασκέδασαν χριστιανοί και μουσουλμάνοι μερακλήδες της πόλης. Γεννημένος το 1866 ο Νικόλαος Πισκοπάκης γνωστός ως ο «Πίσκοπος» ή «Πισκόπης», κατάγονταν από τον Κουρνά Αποκορώνου. Είχε ιδιαίτερη επίδοση στη σούστα και τα πεντοζάλια και η λύρα του, μια περίτεχνη βροντόλυρα η οποία σώζεται στο Ιστορικό Λαογραφικό μουσείο Ρεθύμνου, ήταν εξαιρετική για την εκτέλεσή τους. Πατέρας 11 παιδιών, πέθανε το 1936. Ο μεγάλος Ανδρέας Ροδινός ήταν από αυτούς που διδάχτηκαν από την τέχνη του «γέρο-Πισκόπη».

Ο σπουδαίος Ρεθεμνιώτης ποιητής Γ. Καλομενόπουλος αναφέρεται στον Πίσκοπο, μαζί με το μεγάλο χορευτή από το Σπήλι Σταμάτη Παπαδάκη, στο ποίημά του «Ο Τζέλησης», με τους στίχους:

Γιορτάζει απόψε ο Τζέλησης και πάνε για το γλέντι οι μπιστικοί του φίλοι.

Ο Πίσκοπος ο ξακουστός μαζί με το λεβέντη το χορευτή απ’ το Σπήλι…

Σας παρουσιάζουμε μία φωτογραφία του με την παράδοση της λύρας του Πίσκοπου στο Λαογραφικό Μουσείο Ρεθύμνου, που μας παραχώρησε μαζί με πληροφορίες για το παραπάνω βιογραφικό, ο απόγονος του Πισκοπάκη, Ανδρέας Μπενάκης.

Ανδρέας Αγγελή Κανακάκης

Γεννήθηκε το 1922 στην Αμνάτο Ρεθύμνου. Από ηλικία 12 χρόνων το μεγάλο του πάθος για τη λύρα ήταν αρκετά εμφανές. Η αδελφή του θυμάται ότι προσπαθούσε να φτιάξει λύρα χρησιμοποιώντας για χορδές τρίχες από ουρά αλόγου.

Αφού έμαθε την τέχνη του σκαλιστή, άνοιξε το δικό του μαγαζί στην Πλατεία 4 Μαρτύρων, στο Ρέθυμνο, κι άρχισε να φτιάχνει λύρες, λαγούτα, βιολιά και μαντολίνα. Ήταν πολύ μερακλής άνθρωπος και εκτόνωνε το μεράκι του με το να τραγουδάει και να χορεύει σε γάμους και πανηγύρια.

Από τα χέρια του βγήκαν οι λύρες του Σκορδαλού, του Καρεκλά, του Μαρκογιώργη και πολλών άλλων καλλιτεχνών του παλιού καιρού. Λύρα του Κανακάκη επίσης πρωτόπαιξε κι ο Μιχάλης Φλουρής ή Καρεκλάς από το Θεοδώρα Μυλοποτάμου, μετά από προτροπή του δασκάλου του, του μεγάλου Αντώνη Καρεκλά (εξαιτίας του οποίου πήρε κι ο ίδιος αυτό το παρατσούκλι).

Ο Ανδρέας Κανακάκης πέθανε το 1977, αφήνοντας μόνη του κληρονομιά την αγάπη του για τη μουσική και τη λύρα.

Σταύρος Ψυλλάκης (Ψύλλος)

Ο Σταύρος Ψυλλάκης ή Ψύλλος γεννήθηκε το 1897 στην Επισκοπή Ρεθύμνης. Το όνομά του το μνημονεύουν σε συνεντεύξεις τους καλλιτέχνες της «κλασικής γενιάς», όπως ο Νίκος Μανιάς, ο Μανώλης Σταγάκης και ο Γιάννης Μαρκογιαννάκης.

Ως μουσικός ο Ψύλλος έγινε γνωστός για το παίξιμό του στο λαούτο, καθώς πιθανόν εγκαινίασε τη χρήση του μουσικού αυτού οργάνου για το Ρέθυμνο, ενώ πριν την ενασχόλησή του με το λαούτο έπαιζε μαντολίνο. Οι γνωστοί Ρεθεμνιώτες λαγουτιέρηδες Μπαξεβάνης και Κουρκουλός, κάπως νεότεροι, μπορούν να θεωρηθούν, με την άτυπη και ουσιαστική έννοια της μάθησης, μαθητές του. Κατά το επάγγελμα ήταν κρεοπώλης ενώ διατηρούσε και καφενείο, μόνιμος κάτοικος της Επισκοπής, με χαρακτηριστικό του γνώρισμα, τις εργάσιμες ημέρες, την κόκκινη επαγγελματική ποδιά του.

Χαρακτηριστικός εργένης και ως άνθρωπος πράος και πολύ ντροπαλός. Επιδέξιος σολίστας και ξακουστός τραγουδιστής της εποχής του, περιζήτητος και σε ολόκληρη την περιοχή του Αποκόρωνα και των Σφακίων. Ο Μπαξεβάνης δήλωνε πως μόνο του Ψύλλου η φωνή «έκανε κόντρα» στη δική του.

Για χρόνια έπαιξε με το Μανόλη Σταγάκη, μάλιστα κατά δήλωση του ίδιου του Σταγάκη, ο θάνατος του Ψύλλου τον συγκλόνισε τόσο, που, όταν τέλειωσε η τραγωδία της Κατοχής και της εθνικής αντίστασης, έπαψε ν’ ασχολείται επαγγελματικά με τη μουσική και επιδόθηκε αποκλειστικά στην οργανοποιία, στην οποία και έγραψε τελικά την ιστορία του.

Ήταν ο πρώτος λαγουτιέρης του Ανδρέα Ροδινού. Η κοινή τους διαδρομή κράτησε τουλάχιστον έως το 1930. Καταγράφηκε δισκογραφικά συνοδεύοντας το γαμπρό του Γιώργη Ξηρά σε τουλάχιστον δύο δίσκους:

Οdeon GA 7228 Συρτός Αρμενιώτικος & Συρτός Πισκοπιανός
Οdeon GA 7272 Συρτός Γλυκός & Πεντοζάλης

Ο Ψύλλος έφυγε πρόωρα γύρω στο 1941…

Τζιράκης Γιώργης (Τζιρογιώργης)

Λυράρης του τέλους του 19ου αιώνα από την Αρκούδαινα (Αρχοντική) Ρεθύμνης.

Ικανός παίχτης και περιζήτητος στη γύρω περιοχή, με ιδιαίτερη επίδοση στα συρτά και μικρότερη στα πεντοζάλια, τη σούστα και τους λοιπούς τοπικούς χορούς, όπως ο λαζώτης και το μικρό μικράκι. Διατηρούσε καφενείο στην Αρχοντική και χειριζόταν δυο δοξάρια, το ένα χωρίς γερακοκούδουνα, για τα συρτά, και το άλλο με γερακοκούδουνα, για τους άλλους «ρυθμικότερους» χορούς. Έπαιζε συνήθως μόνος, χωρίς συνοδεία, εκτός από το χωριανό του Μανόλη Μαμουνάκη, που τον συνόδευε με μπουζούκι (πιθανόν μπουλγαρί).

Πέθανε το 1924 σε ηλικία περίπου 60 ετών, αφού με τη λύρα του είχε αποτελέσει πρότυπο και για το Μανόλη Σταγάκη.

Πηγές:

Γ. Εκκεκάκη, Ρεθεμνιώτες (που πέρασαν αφήνοντας ίχνη), τόμος 1ος
το ανυπόγραφο άρθρο «Λύρα – Η αγάπη μιας ολόκληρης ζωής» (1997) στα «Ρεθεμνιώτικα Νέα»
(ευχαριστούμε τον οργανοποιό Γιώργη Παπαλεξάκη για τον εντοπισμό του).
Συνέντευξη του Μανώλη Σταγάκη (1913-2006), λυράρης και οργανοποιού, στους Θ. Ρηγινιώτη – Κ. Βασιλάκη
Το βιογραφικό του Μιχάλη Φλουρή ή Καρεκλά, στην ιστοσελίδα μας (www.cretan-music.gr)
Σημείωμα για το Νικήστρατο στην εφημερίδα Κρητική Επιθεώρηση (16.12.1934)

Σχετικά άρθρα

Δεν βρέθηκαν σχετικά άρθρα

Το καλύτερο βίντεο για την Κρητική μουσική

ΔιαμαντοΣτελής — Tue, 08 Feb 2011 12:00:13 +0000

Πολλές φορές, τα καλύτερα, προκύπτουν από το τίποτα. Απρογραμμάτιστα…

Κάπως έτσι έγινε και στο παρακάτω βίντεο. Σε ένα ρακοκάζανο, μαζεύτηκε μια παρέα. Σε αυτή έτυχε να βρίσκεται ένας από τους πιο αξιόλογους λυράρηδες της Κρητικής μουσικής, ο Αλέξανδρος Παπαδάκης και ο Ρεθεμνιώτης φωτογράφος (αλλά πάνω απ’όλα πολύ καλός φίλος και συνεργάτης της σελίδας) Γιώργος Γαβαλάς.

Ομορφη βραδιά και καλή τσικουδιά… δε χρειάστηκε και πολύ για την παρέα να βγει στην όρεξη. Πιάνοντας ο Αλέξανδρος Παπαδάκης τη λύρα του, η παρέα έστησε γύρω του χορό. Ωραία και όμορφα.!.! Οπως γινόταν και παλιά. Ομως για μεγάλη μας τύχη ο Γιώργος Γαβαλάς κουβαλούσε μαζί του μία φωτογραφική μηχανή με δυνατότητα λήψης βίντεο και αποφάσισε να πειραματιστεί μαζί της. Το αποτέλεσμα “των πειραματισμών του”, το βλέπετε στο βίντεο που ακολουθεί. Ενα βίντεο Διονυσιακό, με ντοκουμενταρίστικο στυλ που ταιριάζει άψογα στη βραδιά. Μου θύμισε αρκετά τα βίντεο του ντοκυμαντέρ της ΕΤ3 “Λυράρηδες του Αιγαίου”, αλλά… το θεωρώ ακόμα καλύτερο.

Αυτά δεν τα γράφω γιατί εκτιμώ τη λύρα του Αλέξανδρου Παπαδάκη ή γιατί ο Γιώργης Γαβαλάς είναι φίλος, αλλά βλέποντας το, ένιωσα ότι συμμετείχα και εγώ στο γλέντι. Οτι χόρευα και τραγουδούσα μαζί με την παρέα. Οτι ήμουν και ‘γω πιωμένος από τη τσικουδιά! Γι’αυτο το λόγο θεωρώ ότι πρόκειται για το καλύτερο βίντεο για την Κρητική μουσική, από όσα έχω δει. Δείτε το και ‘φχαριστηθήτε το και ‘σεις!

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.

Σχετικά άρθρα

Γιάννης Μαρκογιαννάκης (Μαρκογιάννης)

Κώστας Βασιλάκης — Wed, 13 Oct 2010 08:30:40 +0000

“Γεννήθηκα στο Σπήλι Ρεθύμνης το 1926. Είμαστε μεγάλη οικογένεια. Οκτώ αδέλφια από τα οποία τα πέντε αγόρια είμαστε μουσικοί και τρία κορίτσια. Λαούτο πρωτόπιασα στα χέρια μου οκτώ χρονών. Ο πατέρας μου ήταν καλός λυράρης και στα γλέντια, τις παρέες και τις κοινωνικές συναντήσεις, του κρατούσαν πάσο άλλοι μουσικοί, κυρίως με μαντολίνο. Κάποτε, αγόρασε από την Αθήνα ένα λαούτο. Τότες εδώ, δεν υπήρχανε λαούτα. Ήτανε μόνο ο Μπαξεβάνης, ο Ψύλλος, ο Κουρκουλός και ένας δυο άλλοι στο Νομό Ρεθύμνου. Εμείς είχαμε ένα μεγάλο καφενείο στο Σπήλι, εκεί γινότανε τα γλέντια Σαββατοκύριακα κι όλες τις γιορτές. Ο πατέρας μου μετά τη δουλειά άνοιγε το μαγαζί άναβε το λουξ, ετοίμαζε και περίμενε τους πελάτες του. Κάθε βράδυ έπαιζε λύρα μόνος του. Εμένα, σαν μικρό παιδί που ήμουν, μου άρεσε πάρα πολύ και καθόμουνα πάντα σε μια γωνιά και τον άκουγα. Μια βραδιά με φώναξε κοντά του, μ’ έβαλε σε μια καρέκλα, μου έφερε το λαούτο και μου είπε: Εγώ θα παίζω τη λύρα κι εσύ θα βάζεις το χεράκι σου και θα κάνεις “έτσι”» (δείχνοντάς μου τις κινήσεις του χεριού).«Μα δε φτάνω καλά» του’ πα εγώ, αλλά από τα πρώτα κιόλας λεπτά καθώς το χέρι μου ακουμπούσε στις χορδές ήμουνα μέσα στο χρόνο.

Παίζαμε, σταματούσαμε, συνεχίζαμε, με ρώτησε αν κουραζόμουνα, πότε-πότε του’ λεγα ναι, και πήγαμε αργά για ύπνο. Την επόμενη πρωί-πρωί, με ξυπνά, μου βάζει πάλι δυο καρέκλες και αρχίσαμε να παίζουμε ώρα πολύ, για να βεβαιωθεί ότι μπορούσα να παίξω όπως και το προηγούμενο βράδυ. Η ευχαρίστησή του ήταν μεγάλη. Από τότε, στα γλέντια δεν ξαναπήρε άλλο πασαδόρο.

Στο Σπήλι ερχόταν και ο Σκορδαλός στο καφενείο ο οποίος ήταν πρώτος ξάδελφος του πατέρα μου και δάσκαλός του στα πρώτα του βήματα. Έτσι λοιπόν αρχίσαμε τη συνεργασία μας από το 1936.Το 1946 γράψαμε τον πρώτο μας δίσκο «Μόνο εκείνος π’ αγαπά» και συνεχίσαμε την συνεργασία μας και τη δισκογραφία για 30 χρόνια, γνωρίζοντας μεγάλες επιτυχίες.

Το 1958 πήγαμε στην Αμερική καλεσμένοι της “Παγκρητικής” και μείναμε ένα χρόνο. Επιστρέφοντας και πάλι στη Κρήτη έκανα δισκογραφία και έπαιξα με μεγάλους λυράρηδες. Ποιους να πρωτοθυμηθώ; Τον Καρεκλά από το Ρέθυμνο, τον Κώστα Μουντάκη από την Αλφά με τον οποίο γράψαμε το δίσκο “Μάχη της Κρήτης”. Με τον Λεωνίδα Κλάδο από τα Πλατάνια Αμαρίου που είχαμε χρόνια συνεργασίας γράψαμε το δίσκο «Όταν κοιμάται ο δυστυχής» με ερμηνευτή τον καθηγητή Γιάννη Χαχαριδάκη από τις Μέλαμπες, τον Αλέκο Καραβίτη από τα Ακτούντα, τον Γιώργο Μουζουράκη από τη Παντάνασσα, τον Γιώργο Καλογρίδη από το Σπήλι με τον οποίο γράψαμε και το Κεφαλοβρυσανό συρτό και άλλα, το Νίκο Παπαδογιάννη απ’ την Αγιά Μυλοποτάμου με τον οποίο κάναμε και δισκογραφία, τον Πλακιανό από τις Καλύβες Αποκορώνου, το Γεράσιμο Σταματογιαννάκη από τα Ακούμια που γράψαμε το πρώτο μας δίσκο «Στο ψεύτη κόσμο οι ομορφιές» και εν συνεχεία γράψαμε κι’ άλλους, το Ροδάμανθο Ανδρουλάκη από το Αμάρι, το Λυρατζαντώνη από τις Μέλαμπες, τον Γιάννη Γιουλούντα από τις Πρασές, τον Φραγκή από το Τυμπάκι, το Γαβρίλη από τα Πιτσίδια, το Μανόλη Λουμπάκη από τον Κρουσσώνα, τον Κώστα Φωτάκη από το Αποδούλου Αμαρίου, το Νίκο Φακιδάρη από το Πέραμα, τον Ανδρέα Κορώνη από το Γεράνι Ρεθύμνου, τον Ηρακλή Σταυρουλάκη από την Επισκοπή Πεδιάδος, τον Παντελή Σταυρουλάκη από το Χάρακα με τον οποίο γράψαμε ένα δίσκο, το Νίκο Κολιακουδάκη από τον Αποκόρωνα με τον οποίο επίσης έγραψα ένα δίσκο, το Μιχάλη Βαβουράκη από την Κρύα Βρύση, το Νίκο Ντουρουντουδάκη από τα Μυριοκέφαλα, τον Αλέκο Πολυχρονάκη από τους Βόρους και το Γιώργο Αυγενάκη από το Σπήλι. Γύρω στο 1960 ξεκίνησα τη συνεργασία μου με τον Σπύρο Σηφογιωργάκη η οποία και συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Ο πρώτος δίσκος που κάναμε μαζί ήταν «ο φάρος» και συνεχίσαμε μεγάλη δισκογραφία. Κάναμε μεγάλες επιτυχίες και διασκεδάσαμε τους Κρήτες τις διασποράς σε όλο τον κόσμο (Αμερική, Καναδά, Αυστραλία Αφρική, Γερμανία, Ιταλία, Γαλλία, Βέλγιο, Κύπρο, Ισραήλ) ενώ στο Ελσίνκι Φινλανδίας το 1962 πήγαμε με το Σύλλογο Βρακοφόρων Κρήτης που εδρεύει στα Χανιά με πρόεδρο το κ. Κώστα Βενιανάκη ο οποίος ήλθε μαζί με το χορευτικό σύλλογο και με τον πρωτοχορευτή Μιχάλη Λεφάκη με τους οποίους πήγαμε στο Παγκόσμιο Φεστιβάλ Ειρήνης και Φιλίας με συγκροτήματα απ’ όλο τον κόσμο και πήραμε το πρώτο βραβείο χορού. Επίσης το Υπουργείο Πολιτισμού κάλεσε το Σύλλογο Βρακοφόρων Κρήτης κάνοντας περιοδεία σε διάφορες πολιτείες της Αμερικής. Μαζί τους ήμασταν και ‘εμείς’ σαν σχήμα: Σηφογιωργάκης, Μαρκογιάννης, Μανιάς. Μια πολύ σημαντική συνεργασία μου ήταν αυτή με τον Ψαραντώνη, έναν ξεχωριστό καλλιτέχνη, γι’ αυτό και τόσο αγαπητό σ’ όλο τον κόσμο με τον οποίο το 2004 γράψαμε ένα δίσκο με τίτλο «Όταν σε βλέπω τραγουδώ». Είναι ένας δίσκος που μ’ αρέσει πολύ και πρέπει να πω ήταν κοινή επιθυμία μας…”

(αυτοβιογραφικό σημείωμα του καλλιτέχνη από το ένθετο
του δίσκου “Εκεί Ψηλά”, Σείστρον 2005)

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.

O Γιάννης Μαρκογιαννάκης σε συναυλία το 2006. Τον συνοδεύει στο τραγούδι η Χρυσούλα Σηφογιωργάκη

Σχετικά άρθρα

Γιατί μπλάβισε το αίμα του Γιάννη Τσουρδαλάκη

ΔιαμαντοΣτελής — Tue, 05 Oct 2010 09:52:32 +0000

Ο Γιάννης Τσουρδαλάκης, όταν ήταν 15 χρονών, έμαθε πως ο Ζαχαρίας Μελεσσανάκης (που οι δημόσιες εμφανίσεις του ήταν περιορισμένες) θα ήταν καλεσμένος στην εκπομπή του Βιτώρου. Εκανε τα αδύνατα-δυνατά για να παρευρεθεί στην εκπομπή, για ν’ακούσει ζωντανά τον Ζαχάρη να παίζει λύρα.

Οταν ο Βιτώρος τον ρώτησε τί ένιωσε την ώρα που έμαθε πως θα ήταν ο Μελεσσανάκης στην εκπομπή, απάντησε:

- Ζαλίστηκα…. Μπλάβισε το αίμα μου!!!

Ο Γιάννης Τσουρδαλάκης είναι αυτή τη στιγμή, μία από τις πολύ καλές λύρες της Κρητικής μουσικής και… δεν είναι τυχαίο. Οταν από μικρός έχει τις συγκεκριμένες μουσικές επιλογές που συνταιριάζουν με το ήθος, δε μπορεί παρά να μη γίνει ένας πολύ καλός λυράρης. Γιατί αν κάνει ότι μπορεί, από πιτσιρικάς, για ν’ακούσει θρύλους της Κρητικής μουσικής, δε μπορεί παρά να θα θέλει να το φάει το όργανο… ν’ακούσει και να μάθει από δεξιοτέχνες πως και αυτός μπορεί να γίνει δεξιοτέχνης. Ν’ακούσει και να μάθει τα πατήματα των μεγάλων δημιουργών και αν μπορεί να το πάει ένα βήμα παραπέρα, ψάχνοντας να βρεί εκείνη τη λεπτομέρεια, εκείνο το γλύκισμα, εκείνο το δαχτυλισμό που θα κάνει τη διαφορά!

Ενα μεγάλο μπράβο στον Γιάννη Τσουρδαλάκη. Τον είχα σε μεγάλη εκτίμηση. Τώρα θα τον έχω σε ακόμα μεγαλύτερη.

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.

Σχετικά άρθρα

Κακουδάκης – Τζουγανάκης: Ζωντανά, πριν από 15 χρόνια

ΔιαμαντοΣτελής — Thu, 30 Sep 2010 18:40:17 +0000

Πριν από 15 χρόνια, τα πράγματα ήταν πιο απλά στην Κρητική μουσική και η έλλεψη της σημερινής πολυφωνίας-φασαρίας των υπερβολικών (πολλές φορές) οργάνων αφήνουν σπουδαίους μουσικούς και σπουδαίες φωνές ν’ακουστούν. Στα 4 βίντεο που ακολουθούν μπορείτε να δείτε, αλλά κυρίως ν’ακούσετε τέτοιο παράδειγμα, μέσα από μία ζωντανή βιντεοσκόπηση πριν από 15 χρόνια, σε γάμο. Δύο σπουδαίοι μουσικοί της νεώτερης γενιάς, ο Κωστής Κακουδάκης και ο Μιχάλης Τζουγανάκης, αποτελούν και οι δύο παράδειγμα μελωδικότητας. Τους συντροφέυει στην κιθάρα ο Παπουτσάκης (δυστυχώς δε γνωρίζω το μικρό του).

Τα βίντεο προέρχονται από το αρχείο του Αντώνη Κουκλινού, που έχει ανεβάσει και άλλα υπέροχα βίντεο στο κανάλι του στο youtube που αξίζει να το επισκευθείτε, γιατί περιέχει μερικούς θησαυρούς.

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.

Σχετικά άρθρα

Γιατί φεγγάρι μου;

ΔιαμαντοΣτελής — Sun, 26 Sep 2010 23:09:42 +0000

Εεεε… να πάει στο γεροδιάολο. Δε λέω πράμα. Οποιος έχει αυτιά μπορεί ν’ακούσει τον Μιχάλη Αλεφαντινό να παίζει ένα από τελευταία (ως προς το έτος παραγωγής) μεγάλα μελωδικά συρτά της Κρητικής μουσικής… το “Γιατί φεγγάρι μου”. Οι αποδέλοιποι να πάνε ν’ακούσουν τα σκυλοκρητικά τους και να μένουν με την εντύπωση ότι ακούνε Κρητική μουσική.

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.

Γιατί φεγγάρι μου; γιατί;;… δε φέγγεις στα στενά μου;
να βγω να δω στη φέξη σου την π’αγαπάει η καρδιά μου.

Ζηλεύγω σου φεγγάρι μου μα το θεό τον ένα
γιατί θωρρείς την π’αγαπώ που’ναι μακρυά από μένα.

Σχετικά άρθρα

Αλέξανδρος Παπαδάκης – Αλέξανδρος Αγγελάκης σε παρέα

ΔιαμαντοΣτελής — Fri, 16 Jul 2010 07:16:50 +0000

Αλέξανδρος Παπαδάκης και Αλέξανδρος Αγγελάκης. Ζευγάρι από τα λίγα, χωρίς πολλά-πολλά. Απολαύστε τους… σε παρέα.

Στο σύθαμπο τση θύμησης θωρρώ σε ανάρια-ανάρια,
μα μοιάζεις μ’αξεδίλιατου ονείρου απομεινάρια.

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.