Το 1961 έρχεται στο Ηράκλειο και από τότε είναι και μόνιμος κάτοικος Ηρακλείου. Στο πρώτο γλέντι που έπαιξε ήταν 13 ετών με τον λαουτιέρη Γιάννη Αποστολάκη. Το 1965 η δισκογραφική εταιρεία ΠΑΝΙΒΑΡ ανακαλύπτει τον νεαρό και ταλαντούχο Μανόλη Καρπουζάκη, έτσι το 1966 κυκλοφορεί η πρώτη του δισκογραφική δουλειά, δίσκος 45 στροφών με τίτλο “Στης δυστυχίας τις στιγμές” με δυο τραγούδια, ένα συρτό από την μια πλευρά και κοντυλιές από την άλλη, ακολουθούν άλλοι 5 δίσκοι 45 στροφών. Μέχρι σήμερα το έργο του φτάνει στις 102 προσωπικές δισκογραφικές δουλειές και 30 συμμετοχές σε άλλους καλλιτέχνες. Από το 1966 μέχρι και το 1982 συνεργάζεται με την εταιρεία ΠΑΝΙΒΑΡ στην οποία έχουν κυκλοφορήσει 55 έργα σε δίσκους και ζωντανές ηχογραφήσεις σε κασέτες. Από το 1982 μέχρι πρόσφατα συνεργαζόταν με την εταιρεία ΚΡΕΤΑΦΩΝ στην οποία έχει κυκλοφορήσει τα υπόλοιπα έργα του.

Είχε παίξει πολλές φορές στην Ευρώπη, στην Αυστραλία, στην Κύπρο αλλά και σε όλη την Ελλάδα όπου υπάρχει σύλλογος Κρητών. Είχε πολλές εμφανίσεις σε δημοφιλή κρητικά κέντρα σε Ηράκλειο και Αθήνα. Συνεργάτες του στις δισκογραφικές δουλειές είναι: Κοτζαμπασάκης Μ.- Κοκαράκης Α.- Σαλούστρος Π.- Κρουσανιωτάκης Γ. – Παπατσαράς Μ.- Πετσάκης Γ. – Αλεφαντινός Ν. – Ζαμπουλάκης Γ. – Λαρεντζάκης Μ.- Φουκάκης Δ.- Τσαφαντάκης Β.- Γιατρομανολάκης Ν.- Κακλής Μ.- Νενεδάκης Μ.-Σαλούστρος Α.-Σαλούστρος Β.-Σκουλάς Δ.- Πατενταλάκης Ν. – Γιαννακάκη Ε.-Γρηγοράκη Ε.-Χρονάκη Σ.- Γιαμπουλάκης Λ. κά.

Ήταν παντρεμένος με την Ελένη Μπαρμπιανιτάκη το γένος Φιτσάκη από το Πετροκεφάλι της Μεσσαράς και είχε δυο παιδιά τον Γιώργο και την Ειρήνη η οποία μάλιστα του έχει χαρίσει δυο εγγόνια την Ελένη και το Γιάννη. Ήταν επίσης από τα πρώτα μέλη του Παγκρητίου Συλλόγου Καλλιτεχνών Κρητικής Μουσικής και είχε διατελέσει αντιπρόεδρος τα έτη 1994 έως 1997.

Ο Μανώλης Καρπουζάκης πέθανε στις 7 Ιουλίου του 2011 σε ηλικία μόλις 64 ετών…

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.

βασισμένο στο βιογραφικό του καλλιτέχνη
όπως περιέχεται στο http://www.cretamusic.gr

Σχετικά άρθρα

1. 
   Μανώλης Σταγάκης
2. 
   Μανώλης Τσαγκαρούλης ή “Κουρούπης”
3. 
   Μιχάλης Κουνελάκης ή “Κουνέλης”

Το 1987 έρχεται στο Ηράκλειο και ταξιδεύοντας σε όλη την Κρήτη έρχεται σε επαφή με όλη τη μουσική παρακαταθήκη του νησιού μας. Ταυτόχρονα όμως μελετά και ερευνά τα μουσικά μοτίβα της Ανατολικής Κρήτης. Η γνωριμία και επαφή με το Θανάση Σκορδαλο καθώς και η μουσική συνεργασία με τους λαουτιέρηδες Δημήτρη Φουκάκη και Ιωάννη Μαρκογιαννάκη αποτελούν σημαντικούς σταθμούς στην καριέρα του.

Το 1998 παρουσιάζεται στη δισκογραφία με το CD ‘Στειακό Γλυκοχάραμα’ από την Cretaphon. Από το 2002 διδάσκει παραδοσιακό βιολί στο μουσικό Γυμνάσιο Ηρακλείου. Το παίξιμο του Γ. Τσαντάκη χαρακτηρίζεται από τη νοσταλγία και την ευγένεια αλλοτινών καιρών. Οι κοντυλιές του είναι γλυκές, ήρεμες, μελαγχολικές και συνάμα ρωμαλέες-αισιόδοξες, σύμφωνα με τον Κ. Ατσαλάκη. Στο πρόσωπο του Γιώργου Τσαντάκη η Σητειακή μουσική παράδοση έχει βρεί ένα άξιο εκπρόσωπο και συνεχιστή.

Σχετικά άρθρα

1. 
   Μιχάλης Κουνελάκης ή “Κουνέλης”

“Γεννήθηκα στο Σπήλι Ρεθύμνης το 1926. Είμαστε μεγάλη οικογένεια. Οκτώ αδέλφια από τα οποία τα πέντε αγόρια είμαστε μουσικοί και τρία κορίτσια. Λαούτο πρωτόπιασα στα χέρια μου οκτώ χρονών. Ο πατέρας μου ήταν καλός λυράρης και στα γλέντια, τις παρέες και τις κοινωνικές συναντήσεις, του κρατούσαν πάσο άλλοι μουσικοί, κυρίως με μαντολίνο. Κάποτε, αγόρασε από την Αθήνα ένα λαούτο. Τότες εδώ, δεν υπήρχανε λαούτα. Ήτανε μόνο ο Μπαξεβάνης, ο Ψύλλος, ο Κουρκουλός και ένας δυο άλλοι στο Νομό Ρεθύμνου. Εμείς είχαμε ένα μεγάλο καφενείο στο Σπήλι, εκεί γινότανε τα γλέντια Σαββατοκύριακα κι όλες τις γιορτές. Ο πατέρας μου μετά τη δουλειά άνοιγε το μαγαζί άναβε το λουξ, ετοίμαζε και περίμενε τους πελάτες του. Κάθε βράδυ έπαιζε λύρα μόνος του. Εμένα, σαν μικρό παιδί που ήμουν, μου άρεσε πάρα πολύ και καθόμουνα πάντα σε μια γωνιά και τον άκουγα. Μια βραδιά με φώναξε κοντά του, μ’ έβαλε σε μια καρέκλα, μου έφερε το λαούτο και μου είπε: Εγώ θα παίζω τη λύρα κι εσύ θα βάζεις το χεράκι σου και θα κάνεις “έτσι”» (δείχνοντάς μου τις κινήσεις του χεριού).«Μα δε φτάνω καλά» του’ πα εγώ, αλλά από τα πρώτα κιόλας λεπτά καθώς το χέρι μου ακουμπούσε στις χορδές ήμουνα μέσα στο χρόνο.

Παίζαμε, σταματούσαμε, συνεχίζαμε, με ρώτησε αν κουραζόμουνα, πότε-πότε του’ λεγα ναι, και πήγαμε αργά για ύπνο. Την επόμενη πρωί-πρωί, με ξυπνά, μου βάζει πάλι δυο καρέκλες και αρχίσαμε να παίζουμε ώρα πολύ, για να βεβαιωθεί ότι μπορούσα να παίξω όπως και το προηγούμενο βράδυ. Η ευχαρίστησή του ήταν μεγάλη. Από τότε, στα γλέντια δεν ξαναπήρε άλλο πασαδόρο.

Στο Σπήλι ερχόταν και ο Σκορδαλός στο καφενείο ο οποίος ήταν πρώτος ξάδελφος του πατέρα μου και δάσκαλός του στα πρώτα του βήματα. Έτσι λοιπόν αρχίσαμε τη συνεργασία μας από το 1936.Το 1946 γράψαμε τον πρώτο μας δίσκο «Μόνο εκείνος π’ αγαπά» και συνεχίσαμε την συνεργασία μας και τη δισκογραφία για 30 χρόνια, γνωρίζοντας μεγάλες επιτυχίες.

Το 1958 πήγαμε στην Αμερική καλεσμένοι της “Παγκρητικής” και μείναμε ένα χρόνο. Επιστρέφοντας και πάλι στη Κρήτη έκανα δισκογραφία και έπαιξα με μεγάλους λυράρηδες. Ποιους να πρωτοθυμηθώ; Τον Καρεκλά από το Ρέθυμνο, τον Κώστα Μουντάκη από την Αλφά με τον οποίο γράψαμε το δίσκο “Μάχη της Κρήτης”. Με τον Λεωνίδα Κλάδο από τα Πλατάνια Αμαρίου που είχαμε χρόνια συνεργασίας γράψαμε το δίσκο «Όταν κοιμάται ο δυστυχής» με ερμηνευτή τον καθηγητή Γιάννη Χαχαριδάκη από τις Μέλαμπες, τον Αλέκο Καραβίτη από τα Ακτούντα, τον Γιώργο Μουζουράκη από τη Παντάνασσα, τον Γιώργο Καλογρίδη από το Σπήλι με τον οποίο γράψαμε και το Κεφαλοβρυσανό συρτό και άλλα, το Νίκο Παπαδογιάννη απ’ την Αγιά Μυλοποτάμου με τον οποίο κάναμε και δισκογραφία, τον Πλακιανό από τις Καλύβες Αποκορώνου, το Γεράσιμο Σταματογιαννάκη από τα Ακούμια που γράψαμε το πρώτο μας δίσκο «Στο ψεύτη κόσμο οι ομορφιές» και εν συνεχεία γράψαμε κι’ άλλους, το Ροδάμανθο Ανδρουλάκη από το Αμάρι, το Λυρατζαντώνη από τις Μέλαμπες, τον Γιάννη Γιουλούντα από τις Πρασές, τον Φραγκή από το Τυμπάκι, το Γαβρίλη από τα Πιτσίδια, το Μανόλη Λουμπάκη από τον Κρουσσώνα, τον Κώστα Φωτάκη από το Αποδούλου Αμαρίου, το Νίκο Φακιδάρη από το Πέραμα, τον Ανδρέα Κορώνη από το Γεράνι Ρεθύμνου, τον Ηρακλή Σταυρουλάκη από την Επισκοπή Πεδιάδος, τον Παντελή Σταυρουλάκη από το Χάρακα με τον οποίο γράψαμε ένα δίσκο, το Νίκο Κολιακουδάκη από τον Αποκόρωνα με τον οποίο επίσης έγραψα ένα δίσκο, το Μιχάλη Βαβουράκη από την Κρύα Βρύση, το Νίκο Ντουρουντουδάκη από τα Μυριοκέφαλα, τον Αλέκο Πολυχρονάκη από τους Βόρους και το Γιώργο Αυγενάκη από το Σπήλι. Γύρω στο 1960 ξεκίνησα τη συνεργασία μου με τον Σπύρο Σηφογιωργάκη η οποία και συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Ο πρώτος δίσκος που κάναμε μαζί ήταν «ο φάρος» και συνεχίσαμε μεγάλη δισκογραφία. Κάναμε μεγάλες επιτυχίες και διασκεδάσαμε τους Κρήτες τις διασποράς σε όλο τον κόσμο (Αμερική, Καναδά, Αυστραλία Αφρική, Γερμανία, Ιταλία, Γαλλία, Βέλγιο, Κύπρο, Ισραήλ) ενώ στο Ελσίνκι Φινλανδίας το 1962 πήγαμε με το Σύλλογο Βρακοφόρων Κρήτης που εδρεύει στα Χανιά με πρόεδρο το κ. Κώστα Βενιανάκη ο οποίος ήλθε μαζί με το χορευτικό σύλλογο και με τον πρωτοχορευτή Μιχάλη Λεφάκη με τους οποίους πήγαμε στο Παγκόσμιο Φεστιβάλ Ειρήνης και Φιλίας με συγκροτήματα απ’ όλο τον κόσμο και πήραμε το πρώτο βραβείο χορού. Επίσης το Υπουργείο Πολιτισμού κάλεσε το Σύλλογο Βρακοφόρων Κρήτης κάνοντας περιοδεία σε διάφορες πολιτείες της Αμερικής. Μαζί τους ήμασταν και ‘εμείς’ σαν σχήμα: Σηφογιωργάκης, Μαρκογιάννης, Μανιάς. Μια πολύ σημαντική συνεργασία μου ήταν αυτή με τον Ψαραντώνη, έναν ξεχωριστό καλλιτέχνη, γι’ αυτό και τόσο αγαπητό σ’ όλο τον κόσμο με τον οποίο το 2004 γράψαμε ένα δίσκο με τίτλο «Όταν σε βλέπω τραγουδώ». Είναι ένας δίσκος που μ’ αρέσει πολύ και πρέπει να πω ήταν κοινή επιθυμία μας…”

(αυτοβιογραφικό σημείωμα του καλλιτέχνη από το ένθετο
του δίσκου “Εκεί Ψηλά”, Σείστρον 2005)

*

Κάνε click εδώ για να δεις το βίντεο του άρθρου.

O Γιάννης Μαρκογιαννάκης σε συναυλία το 2006. Τον συνοδεύει στο τραγούδι η Χρυσούλα Σηφογιωργάκη

Σχετικά άρθρα

1. 
   Γιάννης Τσουρδαλάκης, Μαρκογιάννης, Γιάννης Αποστολάκης – Παρέα στα Σακτούρια
2. 
   Κλάδος, Μαρκογιάννης σε Παρέα – Μαύρες Φορεσιές
3. 
   Σκορδαλός – Μαρκογιάννης – Φουκάκης το 1986!

Κοντόχα, παιγνιδιάτορα κι όμορφο παλληκάρι,
εγλεντιστή, τραγουδιστή, ’πό το Θεό ’χεις χάρη.

Δεν είδανε τα μάθια μου περβόλι στο χαράκι,
εγλεντιστή, τραγουδιστή ωσάν τον Κοντοχάκη.

Αναφέρομε το περιστατικό ενός μικρού θαυμαστή του (ήταν ο Μιχάλης Νισιωτάκης πριν από περίπου 70 χρόνια), που σε κάποιο γλέντι τον πλησίασε και του είπε μια μαντινάδα που του είχε μάθει από πριν η μάνα του:

Χαρώ τα ’γώ, λυράρη μου, τα πέντε σου δαχτύλια,
είντ’ απαλά, ψιμυδευτά χαϊδεύγουνε τη λύρα!

Ο Κοντόχας, ενθουσιασμένος, του έδωσε αμέσως την απάντηση με μαντινάδα της στιγμής:

Επαίνεσες με, μάθια μου, κι εγώ δα σε παινέσω
και στσ’ ακριβές σου τσι χαρές λυρα πολύ θα παίξω.

Με το όνομα του Κοντόχα συνδέεται θρύλος για απαγωγή από νεράιδες, που τον μετέφεραν στον Ανεραϊδόσπηλιο (πλησίον των Αρχανών, κάτω από την εκκλησία του Aη Γιάννη του Μαγγανίτη) και τον υποχρέωσαν να του παίξει τη λύρα για να χορέψουν.

Το θρύλο καταγράφει ο Νίκος Γ. Χριστίδης στο βιβλίο του Ο νεραϊδόσπηλιος, Ηράκλειο 1985, μεταφέροντας λογοτεχνικά την αφήγηση της Μαργής, ηλικιωμένης Αρχανιώτισσας:

«[…] Να ξέρετε πως οι ανεράιδες αγαπούν πολύ τις χαρές και τα γλέντια. Για κειονά αρπάζουν τους τραγουδιστάδες και τους λυράρηδες. Τους θέλουνε να τους παίζουνε και να τους τραγουδούνε στους χορούς τους. Για τούτο μια φορά είχε εξαφανιστεί από το σπίτι του δυο μέρες ο λυράρης ο Κοντόχας. Τον βρήκανε, σχεδόν αναίσθητο, κάτω από μια ελιά, στο “Φουρνί”, και όταν τον συνεφέρανε και τον ρωτήσανε πώς τό ’παθε, αυτός τους έλεγε:

–Εκειά που καθόμουνα μια μέρα στην αυλή μου και δοκίμαζα στο δοξάρι μου καινούργιες κοντυλιές, νιώθω να μ’ αρπάζει μια δύναμη και να με πετά στον αέρα. Εγώ φοβήθηκα και έκλεισα τα μάτια μου. Όταν τ’ άνοιξα, είδα πως βρισκόμουνα στον ανεραϊδόσπηλιο τ’ Aι-Γιαννιού. Έμεινα άφωνος μπροστά σ’ ό,τι βλέπανε τα μάτια μου. Είδα όμορφες κοπέλες να με παρακαλούνε να παίζω και να τραγουδώ. Κι όταν τους έκανα το χατήρι, αυτές σαν αέρινα πλάσματα χορεύανε με μεγάλη όρεξη. Έπαιζα πολλές ώρες, μέχρι που κουράστηκα. Αυτές όμως επιμένανε να συνεχίσω. Δεν μπορώ, τους έλεγα, θέλω να κοιμηθώ. Τότε, μωρέ παιδιά, είδα “τσ’ αγγέλους μου χαχαλιές” [=τα χρειάστηκα, παραλίγο να πεθάνω]. Οι ανεράιδες θυμώσανε. Αρπάξανε πέτρες και ξύλα κι αρχίσανε να τα πετούνε πάνω μου. Εγώ, όσο κι αν ήμουνα κουρασμένος και άυπνος, άρχισα να τρέχω έξω από τη σπηλιά, κατά το φαράγγι. Οι νεράιδες με κυνηγήσανε κι όταν οι δυνάμεις μου σωθήκανε ξάπλωσα κι άκουγα τις πέτρες να πέφτουνε βροχή πάνω μου. Ήμουνα ναρκωμένος. Δεν μπορούσα ούτε να τρέξω πια ούτε να φωνάξω, αν και το ήθελα πολύ. Μόνο που ανοιγόκλεινα τα χείλια μου και προσπαθούσα να σχηματίσω τις φράσεις του “Πάτερ ημών…”. Σε λίγο βασίλεψε ο ήλιος, ησυχία παντού. Φαίνεται πως αποκοιμήθηκα, αποκαμωμένος όπως ήμουνα, ή πως οι νεράιδες με νομίσανε ποθαμένο και φύγανε. Πάντως στην κατάσταση αυτή –και έδειχνε τότε τα γρατσουνίσματα που είχε στα χέρια, στα πόδια και στο κεφάλι– με βρήκανε και με φέρανε καβαλάρη στο σπίτι μου.

–Αυτά, παιδιά μου, έπαθε ο Κοντόχας, που παρά λίγο να χάσει η Αρχάνα τον καλύτερό της τραγουδιστή και λυράρη…»

Δυστυχώς, λόγω των συνθηκών της εποχής, ο Κοντόχας δε μας άφησε ηχογραφημένο ενθύμιο· από το μουσικό και ποιητικό του έργο σώζεται μόνον ένα σατιρικό στιχούργημα που τραγουδούσε σε κάθε ευκαιρία. Με το τραγούδι αυτό, και άλλες μαντινάδες, υπό τους ήχους της λύρας, τον προέπεμψαν φίλοι και συγγενείς στην κηδεία του, κατά τη διάρκεια της Γερμανικής Κατοχής, όπως είπαμε.

Πρόκειται για ένα ποίημα που ψυχαγώγησε γενιές και γενιές σε δύσκολους καιρούς σκορπώντας πάντα τη χαρά και το κέφι στις συντροφιές. Το διέσωσε ο Αρχανιώτης Μανώλης Ανδρεδάκης, ηλικίας σήμερα περίπου 60 ετών, ο οποίος το έμαθε από τον πατέρα του Ιωάννη Ανδρεδάκη, σήμερα περίπου 90 ετών, νεαρό της εποχής του μεσουρανήματος του Κοντόχα. Από εκείνους σώθηκε όχι μόνον ο στίχος, αλλά και η μελωδία του κομματιού, όπως το τραγουδούσε ο ίδιος ο Κοντόχας, καθώς και μερικά από τα τσαλίμια της φωνής του.

Το τραγούδι αναφέρεται κατ’ αρχάς σε κάποια εύθυμα περιστατικά της ζωής του και στη συνέχεια διακωμωδεί την περίπτωση του κάτη (γάτου) που τρύπωσε στη βράκα του μια χειμωνιάτικη νύχτα για να βρει θαλπωρή. Φαίνεται συντεθειμένο από δύο τουλάχιστον διαφορετικά στιχουργήματα, γεγονός είναι όμως ότι πάντα το τραγουδούσε ως έχει. Φυσικά, για μας πλέον, και η λαογραφική και γλωσσική του αξία είναι μεγάλη. Τμήμα του περιλαμβάνεται στο εξαίρετο βιβλίο Λαογραφικά Αρχανών Κρήτης, των διδασκαλισσών Ελένης Δουνδουλάκη και Ειρήνης Ταχατάκη, σελ. 168-170, και αναδημοσιεύεται στο βιβλίο του Νίκου Μαν. Περακάκη Στου Χρόνου την Ανέμη, Αθήνα 1978, 68-70.Στο σύνολό του, όπως διασώζεται, είναι το εξής:

Δυο κοπελιές ’μαλώνανε μέσα σ’ ένα μ-περβόλι,
η μια ’χε το βασιλικό κι η γι-άλλη το λεμόνι.
Κι επαραστάθηκα κι εγώ ν’ ακούσω είντα θα πούνε
κι η μια τσ’ αλλής εφώνιαζεν «Εγώ κατέχω πού ’ναι!»
Ετότε λέει η πλιο μικρή «Φούλι και γιασεμί μου,
Απόψε δά ’ρθει στην κλίνη μου να κοιμηθεί μαζί μου».
Και βγαίνω απάνω στον οντά και σπω μια νταμουτζάνα,
κείνιά την ώρα ήμπαινε τση κοπελιάς η μάνα.
Γροικά το χτύπο στον οντά, «Σκύλα, ποιός είν’ απάνω,
σκύλα, γαπητικό ’καμες, και είντα δα σε κάμω;»
Κι ώστο να στρουφογυριστώ, να κατεβώ τη σκάλα,
τρώγω μια γ-κοσαρά φελλούς στη δεξιά γ-κουτάλα.
Κι ώστο να στρουφογυριστώ, να πά’ να βρω την πόρτα,
ετότεσάς ερχίξανε τα βάσανα τα πρώτα.
Θωρώ ένα κι εγλάκανε κι εβάστα μια χουρχούδα
και παίζει μου μια χουρχουδιά στση κεφαλής την τρούλλα.
Θωρώ ένα κι εγλάκανε κι εβάστα μια ντενέκα,
που να την πάρει ο διάολος, κι εμέτρησά τσι δέκα.
Λέω σου πίνε το κρασί με το νερό στσι κούπες,
γιατί γροικώ τη γλώσσα σου και μου τα βγάνει ντούπες.
Μα συ λόγο δε μού ’πιασες κι ήπινες με το κάρτο
κι εκείδα που σ’ εθώρουνα εγίνηκ’ άνω κάτω.
Πολλή τραβάγια ’κάναμεν απόξω στο σοκάκι
και τη φωνή μπου ’γνώρισε ’πό μέσα τ’ Αβγιωνάκι.
Πορίζει στην αυλόπορτα και λέει μου «Χαρώ σε,
είντά ’ναι, μπρε, τηνά η μεθιά απού ’χει πάλι απόψε;»
Και σέρνει με σιγά σιγά, στον καναπέ με βάνει,
σέρνει το χιαλιβάρι μου μαζί με το στιβάνι.
Γυρίζω από τη μια μεριά, γυρίζω από την άλλη
για να καλμάρω τη μεθιά, μά ’ναι πολλά μεγάλη.
«Στιφάδο ψήνεις, μα το Θιο, κι η μυρωδιά ντου βγαίνει,
κατέχεις το πώς τ’ αγαπώ και μου το μαγερεύεις.»
«Μα η μυρωδιά-ν-απού γροικάς δεν είν’ απ’ το τσικάλι,
κρομμύδια σου ’κοπάνιζα, γιατί εμέθιες πάλι…»
Κι έχω κι ένα συνήθιο το βράδυ σαν ξαπλώσω,
κάνω τα ρούχα μου σωρό αντίς να τα διπλώσω.
Κι αφήνω την οξώβρακα στου καναπέ τη στρώση,
κι ο κάτης εις στη βράκα μου επήε να ραφώσει.
Ήτονε και μια χειμωνιά, χιονιά ξετελεμένη,
κι ο κάτης εις τη βράκα μου ερέχτηκε και μπαίνει.
Σηκώνομαι πρωί πρωί και βάνω το χιαλβάρι,
το μεϊτανογέλεκο μαζί με το ζωνάρι.
Και ντύνομαι και πλύνομαι και κάνω το σταυρό μου
και μνιάου μνιάου ’γροίκουνα ’πό πίσω κι από μπρος μου.
Μα ’γώ δεν το ’ψιλάφησα κι ήκαμα τρία ζάλα
κι ο κάτης εις τη βράκα μου εγρίεψε μεγάλα.
Η σύζυγός μου ’γλάκανε και τη βαστά τρομάρα:
«Και πώς δα τόνε βγάλομε να μη σου φάει πράμα!»
Κι αράσσει ευτύς στη βράκα μου και τον μαστραχαλιάζει
και την εξεπαράλυσε και όξω τόνε βγάζει.
Και σέρνει ο κάτης καμπανό και στην καρά σκαλώνει,
με πέτρες η κυρία μου τονε σκυλοζιγώνει.
«Μ’ ανάθεμά σε για γατί, κα΄τα καταραμένη,
είντά ’τανε να μου γενεί σήμερο τση καημένης!»
Και πάλι ξαναντύνομαι και στο ντουκιάνι παώ,
με τσι γειτόνους μού μηνά να μάθει είντα ποκάνω.
Και πάλι μου ξαναμηνά μ’ ένα μας γειτονάκι,
«έλα στο σπίτι να σε δει, που τη βαστά μεράκι.»
Επήα και μ’ εξάνοιγε με άγριο αμάτι:
«έλα να δω μπα’ σού ’φαεν η κάτα ’να γ-κομμάτι!
Για πε μου, Γιάγκο, να χαρείς, αν έχεις εζημία,
τ’ αχείλι τζ’ είδα κι ήγλειφε κι έχω μιαν αγωνία!»
«Να σπολλατίζεις, Αβγιωνιό, πού ’τονε το κατσούλι,
αν ήτονε ο κάταρος δεν ήφηνε πεδούλι!»
Ήτονε βράδυ, απού λες, ώρα για να πλαγιάσω.
«Δώσε μου, μπρε, τη βράκα σου, ψηλά να την κρεμάσω.»
Και σέρνει ο κάτης μια μουγκρά, τάξε πως του ’κολλούσα
και όλο ’ξαναξάνοιγε τη βράκα που ’φορούσα.
Γέλιο μεγάλο μ’ έπιασε, τρέχουν τα δάκρυά μου,
και να τα στέσω δε μπορώ και πιάνετ’ η καρδιά μου.
Κι αυτή να δει τα δάκρυα μπαίνει στην υποψία
ότι ο κάτης μού ’καμε σάικα εζημία.
Μέσα σ’ εκείνο το γ-καυγά, σε ταραχή μεγάλη,
παίρνει το μπαστουνάκι τζη η μάνα τζη και φτάνει.
Κι αυτή να δει τα δάκρυα τηνε ρωτά είντά ’χει,
«Ο κάτη’ μας εψόφησεν, άδικο να του λάχει!»
«Δεν είν’ του κάτη αφορμή, πέτε μου την αιτία»,
και τότεσάς τση ’καμαμεν όλη την ιστορία.
«Σώπα, μπρε, μη σκοτώνεσαι, μη γ-κάνεις τέθοιο χάλι,
κι αν τον εδάγκασε μ-ποθές αυτός θα γιάνει πάλι!»
Να ’κάτεχ’ η γυναίκα μου τα πράματα που κάνω,
μά το Θεό δε μού ’διδε ποκάμισο να βάνω!
Χαρώ ντη ντη μ-παρέα μας και νά ’τανε άλλη τόση,
να τη διασκεδάζομεν ώστο να ξημερώσει…

Πηγές:
1. Χειρόγραφα και φωτογραφίες που έθεσε στη διάθεσή μας
η κα Ειρήνη Ταχατάκη (βασική πηγή, απ’ όπου προέρχεται και το τραγούδι),
2. Ελένης Δουνδουλάκη – Ειρήνης Ταχατάκη, διδασκαλισσών, Λαογραφικά Αρχανών Κρήτης, Αρχάνες 1969,
3. Νίκου Μαν. Περακάκη Στου Χρόνου την Ανέμη, Αθήνα 1978.
4. Νίκος Γ. Χριστίδης, Ο νεραϊδόσπηλιος, Ηράκλειο 1985.

Σχετικά άρθρα

1. 
   Δερμιτζάκης Ιωάννης (Δερμιτζογιάννης)

Τελείωσε το δημοτικό το 1938 και πέτυχε στο ημιγυμνάσιο Πανόρμου, όμως δεν μπόρεσε να συνεχίσει τις σπουδές του εξαιτίας της δύσκολης οικονομικής κατάστασης που βρισκόταν η οικογένεια του. Εξάλλου ήδη είχε αρχίσει να τον τραβάει η λύρα, που είναι το κυρίαρχο μουσικό όργανο όχι μόνο στο χωριό του αλλά και μέσα στο ίδιο του το σπίτι. Λύρα έπαιζαν ο μεγάλος του αδερφός, ο Νικήστρατος και ο νονός του ο Στουμπούρης, ενώ ο δάσκαλος του υπήρξε ο Μήτσος ο Καφάτος, ο καλύτερος δεξιοτέχνης του χωριού. Μία αυτοσχέδια λύρα από τάβλι, χορδές από ίνες “αθάνατου” και δοξάρι με τρίχες από ουρά γαϊδάρου ήταν το πρώτο του όργανο όπου “βοσκάκι ακόμα, κίνησε τα δαχτύλια του πάνω στις κοντυλιές της κρητικής μουσικής”.

Παίζοντας για ώρες μόνος του, άρχισε να μαθαίνει τους σκοπούς και τα ξόμπλια τους, τα “μυστικά” της τεχνικής της λύρας και τελειοποίησε την τεχνική του έτσι ώστε, στην κατοχή – 15χρονος πια – έπαιζε το στο καφενείο του χωριού για να ξεκουράσει το δάσκαλό του, το Καφφάτο. Όταν λίγο αργότερα, μπόρεσε να “κρατήσει” μόνος του έναν ολόκληρο γάμο χρίστηκε πλέον επίσημα λυράρης! Απέκτησε μάλιστα και την πρώτη του “καλή” λύρα, το 1943, δίνοντας ένα ολόκληρο αρνί και 5 οκάδες τυρί. Ήταν βέβαια εποχή πείνας αλλά “έτσι είναι, η τέχνη θέλει θυσίες”. Την περίοδο αυτή το Ρέθυμνο είναι ο χώρος όπου η κρητική μουσική γνωρίζει μιαν εξαιρετική ακμή με μεγάλους δεξιοτέχνες όπως ο Αντρέας Ροδινός, ο Γιάννης Μπερνιδάκης (Μπαξεβάνης), ο Αντώνης Καρεκλάς, ο Στέλιος Φουσταλιέρης, που σηματοδοτούν το πέρασμα της σ’ ένα ύφος πιο επεξεργασμένο μέσα σ’ ένα περιβάλλον με ολοένα αυξανόμενες αστικές επιδράσεις.

Στα εργαστήρια των οργανοποιών η κρητική λύρα αποκτά τη σημερινή της μορφή, η τεχνική παιξίματος γίνεται όλο και πιο δεξιοτεχνική, το ρεπερτόριο εμπλουτίζεται και επεκτείνεται πέρα από τα τοπικά όρια, αποκτώντας πλέον παγκρήτια διάδοση. Σ’ αυτήν την εξελικτική διαδικασία ο Κώστας Μουντάκης θα συμβάλλει αποφασιστικά, ενδυναμόνοντας με την τέχνη του την παρουσία δεξιοτεχνών μουσικών που λειτουργούν ταυτόχρονα ως φορείς της λαϊκής παράδοσης αλλά και ως συνθέτες, με αναγνωρίσιμο προσωπικό ύφος και έργο. Το Φεβρουάριο του 1948 αφήνει για πρώτη φορά το χωριό του για ν’ ακολουθήσει μια πεντάχρονη στρατιωτική θητεία. Κατατάσσεται στη Χωροφυλακή και τον φέρνουν στα Χανιά, όπου γνωρίζεται με τον Γιώργο και τον Στέλιο Κουτσουρέλη, με τους οποίους και συνεργάζεται παίζοντας για πρώτη φορά στον τοπικό ραδιοφωνικό σταθμό που διηύθυνε τότε ο Δασκαλάκης. Ένα χρόνο αργότερα (1949) μετατίθεται στην Αθήνα όπου βρίσκονται και άλλοι σπουδαίοι κρητικοί μουσικοί, όπως ο Θανάσης Σκορδαλός, ο Γιώργος Μουζουράκης κ.α.

Με τον Βυζιργιάννη για συνοδεία στο λαούτο, απευθύνεται στην ραδιοφωνία, που είχε τότε μεγάλη δύναμη στην προβολή της παραδοσιακής μουσικής, κάτω από την άγρυπνη επίβλεψη του Σίμωνα Καρά. Το 1951 “περνάει” από τον “αυστηρό” έλεγχο της επιτροπής του Ε.Ι.Ρ. και από τότε ξεκινάει μια στενή συνεργασία με τον Καρά παίζοντας επανειλημμένα στο ραδιόφωνο προβάλλοντας την κρητική μουσική στο πανελλήνιο. Παράλληλα κάνει στέκι του την τοπική ταβέρνα του Μπασιά (πίσω από την Αγια Ειρήνη, στην Αιόλου), όπου έπαιζαν μαζί του και οι δύο σπουδαίοι λαϊκοί βιολάτορες, Ο “Ναύτης” (Κ. Παπαδάκης) και ο Αντρέας Μαριάνος. Είναι η εποχή μετά τον πόλεμο που το βιολί εξακολουθεί να έχει μεγαλύτερη διάδοση σε σχέση με τη λύρα και χρειάστηκε σκληρός αγώνας των λυράρηδων, με βοηθό σε αυτήν την προσπάθεια τον Σίμωνα Καρά, για να ξανακερδίσει η λύρα τον τίτλο του εθνικού συμβόλου της κρητικής μουσικής. Αναμφίβολα σ’ αυτήν την προσπάθεια ο Κ. Μουντάκης έπαιξε αποφασιστικό ρόλο.

Στην ταβέρνα του Μπασιά θα παίξει σχεδόν 18 χρόνια “σ’ ένα υπόγειο χωρίς μικρόφωνο με 10% ποσοστά που μοιραζόμουνα με τα λαγούτα. Αυτός είμαι εγώ!…”. Μαζί του λαουτιέρης-πασαδόρος ο Νίκος ο Μανιάς και αργότερα ο Γιάννης Ξυλούρης και ο Μαρκογιάννης (“Στα 300 περίπου τραγούδια που έχω γράψει κι έχω κάνει δίσκους ήταν πολύ σημαντική η παρουσία τους…”) Το διάστημα 1950-52 είναι αποσπασμένος στο ιδιαίτερο γραφείο του Σοφοκλή Βενιζέλου, όπου του δίνεται η ευκαιρία να γνωρίσει τον πολιτικό κόσμο της εποχής (“Αν ήθελα θα μπορούσα να είχα αποκτήσει μεγάλη δύναμη, όμως δεν μου πήγαινε αυτό το κλίμα. Παρά τις γνωριμίες, ουδέποτε επωφελήθηκα, είχα τον εγωϊσμό, την περηφάνεια… Δεν χτυπούσα πόρτες…”.

Έτσι, το 1952, με το τέλος της θητείας του, ξεκινάει ως εργάτης στο εργοστάσιο της Εταιρείας Λιπασμάτων της Δραπετσώνας, όπου και θα μείνει ως το 1967 (“Δύσκολες καταστάσεις. Παντρεύτηκα κιόλας, δυσκολίες, ευθύνες…”). Παράλληλα όμως ξεκινάει με πάθος και μεράκι τον αγώνα του και ως επαγγελματίας λυράρης. Εκτός από το ραδιόφωνο αρχίζει η δισκογραφία. Το 1952 συνοδεύει για πρώτη φορά σε δίσκο τον Στέλιο Κουτσουρέλη στο “Αρπαξα και μπαίλντισα” (Columbia), ενώ το 1954 τραγουδάει για πρώτη φορά σε δίσκο με συνοδεία και πάλι τους αδελφούς Κουτσουρέλη, το “Δεν θέλω μέσα στην καρδιά”. Στη συνέχεια, αφού αλλάζει εταιρεία (Οdeon), ξεκινάει με τον “Ζητιάνο” και την “Ρεθυμνιωτοπούλα” έναν μακρύ κατάλογο δισκογραφικών εκδόσεων που τον καθιερώνουν ως τον περισσότερο ηχογραφημένο λυράρη της κρητικής μουσικής. “Πραματευτής”, “Ένα ματσάκι γιασεμία”, “Αργαλειός”, “Μυλωνάδες και μαζώχτρες”, “Ερωτόκριτος”, “Κρητικός Γάμος”, “Αναφορά στον Καζαντζάκη”, κ.α.

Η φήμη του απλώνεται όχι μόνο στην Κρήτη αλλά και στην Αθήνα και στο πανελλήνιο, καθώς και στους κρητικούς της διασποράς που τον προσκαλούν επανειλημμένα για συναυλίες και μουσικές συνεστιάσεις. Αρχίζει λοιπόν πολυάριθμά ταξίδια στις ΗΠΑ (για πρώτη φορά το 1960), στον Καναδά, την Αυστραλία, τη Γερμανία, τη Ν. Αφρική (1971), φέρνοντας στους μετανάστες τα μηνύματα και τις αισθήσεις της κρητικής μουσικής παράδοσης.

Ένα ταξίδι του στην Ινδία, το 1975, τον επηρεάζει βαθύτατα. Εντυπωσιάζεται από το παίξιμο των ανατολίτικων εγχόρδων με δοξάρι και συνειδητοποιεί την ευρύτερη πολιτισμική παράδοση όπου εντάσσεται και η λύρα. Μιλάει μ’ ενθουσιασμό για το σαράγκι, το καμαϊτσά, τον κεμανέ. Προβληματίζεται (“Ο λαός μας είναι Ανατολίτης. Οι καταβολές μας, το πιστεύω μας ανατολίτικα δεν είναι; Δεν ανήκουμε στη Δύση… άλλου παπά πετραχήλι…Ποιοι είμαστε όμως; Η Ανατολή έχει μουσική παράδοση, μουσική παιδεία ανεπτυγμένη, έχει θησαυρούς κι ας είναι ξυπόλητη… Εμείς στην εποχή μου με μια σαρδέλα, μια ελιά κι ένα ξεροκόμματο κάναμε τα ζεύκια μας και κρατούσαμε άδολα και άσπιλα την παραδοσή μας. Μήπως λοιπόν η σημερινή χλιδή μας κάνει ζημιά;).

Αισθάνεται λοιπόν ολοένα επιτακτικότερη την ανάγκη για παιδεία. Έτσι ο δεξιοτέχνης κι ο συνθέτης αρχίζουν να κάνουν τόπο για να προχωρήσει ο δάσκαλος. Το 1976 ανταποκρίνεται στο κάλεσμα της Ελένης Καραϊνδρου συμπράττοντας στα μαθήματα εκμάθησης παραδοσιακών οργάνων που διοργανώνει στην Γκαλερί “Ώρα”, σε συνεργασία και με άλλους μεγάλους δεξιοτέχνες (Τ. Χαλκιά, Ν. Στεφανίδη, Αρ. Βασιλάρη, Αρ. Μόσχο κ.α.). Τρία χρόνια αργότερα (1979) ιδρύει την πρώτη σχολή λύρας στο Ωδείο του Ηρακλείου “Απόλλων” για ν’ ακολουθήσουν το Ρέθυμνο (1980), τα Χανιά (1981), ο Αγ. Νικόλαος (1983) και η Αθήνα (1985 στο “Ελληνικό Ωδείο”, αν και είχε αρχίσει μαθήματα και παλιότερα στην “Παγκρήτιο Ένωση”).

Με τη συνεργασία του γιου του, του Μάνου Μουντάκη (που ο ίδιος τον παρότρυνε να ακολουθήσει σοβαρές μουσικές σπουδές) συνέχισε ως το τέλος της ζωής του να προβληματίζεται πάνω στη μέθοδο διδασκαλίας της λύρας κι από τα χέρια του εκατοντάδες νεόι μυήθηκαν στα μουσικά της κρητικής μουσικής, ενώ ακόμη περισσότεροι απολαμβάνουν τις αισθήσεις και τα μυνήματά της μέσα από τις ηχογραφήσεις που μας άφησε πολύτιμη κληρονομιά. Για τη διδασκαλία του έλεγε: “Δεν τους διδάσκω πεντάγραμμο, αλλά με τον δικό μου τρόπο, στα δάχτυλά τους, τους δείχνω που είναι ο κάθε τόνος. Έτσι μαθαίνουν εύκολα όταν τους τραγουδώ τις νότες. Θέλω μαζί με την τεχνική να καλλιεργούν και την ψυχηκή τους ευαισθησία. Όχι καλουπαρισμένα πράγματα. Πρέπει ο κάθε λαϊκός μουσικός που εκφράζεται με το συναίσθημα και το ένστικτο του να δημιουργεί ανάλογα με την ψυχική του διάθεση τον χαρακτήρα του, τα γεννήματά του. Να βάλει τον εαυτό του μέσα. Αυτό του δίνω εγώ να καταλάβει. Εγώ θα του πω τί; βάσεις, θα του δείξω τις ρίζες, κι ας τονε. Δεν τον καθηλώνω….”

Ο θάνατος του Κώστα Μουντάκη, τον Γενάρη του 1991, δεν σηματοδοτεί παρά μόνο τη φυσική απουσία του μεγάλου δεξιοτέχνη και δάσκαλου, που εξακολουθεί να εμπνέει και να διδάσκει μέσα από τις ηχογραφήσεις και την υποδομή που δημιούργησε. Έργα ζωής όπως το δικό του δεν μπορεί να το σταματήσει ο θάνατος!

του Λάμπρου Λιάβα

Σχετικά άρθρα

1. 
   Μουντάκης – Τζουγανάκης – Κατάκης στο Μόντρεαλ το 1990!
2. 
   Κώστας Παπαδάκης ή «Ναύτης»
3. 
   Μουντάκης, Αλεφαντινός σε εκπομπή του 1988

Γεννήθηκε το 1907 στη Μαρωνιά Σητείας (ήταν δηλ. χωριανός του κορυφαίου Στειακού λυράρη Ιωάννη Σολιδάκη ή Κιρλίμπα, πράγμα που συνεπάγεται γόνιμη διαπροσωπική σχέση) και άφησε τον κόσμο τούτο το 1984. Κληρονόμος της εξαίρετης στειακής μουσικής παράδοσης (ξεκίνησε να παίζει τις πρώτες του κοντυλιές με μαντολίνο, θαμπιόλια και μαντούρες), ο Δερμιτζογιάννης ήταν «πολυσύνθετος, δημιουργικός, παραγωγικός, ποιητάρης δόκιμος, βιολάτορας, λυράρης δεξιοτέχνης, γλυκόλαλος εκφραστικός τραγουδιστής… Η σάτιρα και τα ευτράπελα έμμετρα σχόλια των συνηθειών και των καταστάσεων του μεταπολεμικού κόσμου είναι ένα μεγάλο μέρος της ποιητικής του παραγωγής που τυπώθηκε και σε βιβλία αλλά πέρασε και στους δεκάδες δίσκους του Δερμιτζογιάννη (πρώτη ηχογράφηση δίσκου το 1953) που περιέχουν τις μουσικές διαδρομές του απ’ άκρου σ’ άκρο της Κρήτης, τις δικές του δημιουργίες, τις δοξαριές και τα τραγούδια του» (Μαν. Δουλγεράκης, βιογραφικό του Δερμιτζογιάννη στη σειρά δίσκων «Πρωτομάστορες της Κρητικής Μουσικής Ιστορίας», Κρητικό Μουσικό Εργαστήρι).

Ο Δερμιτζογιάννης εξέδωσε δύο βιβλία με τις μαντινάδες και τις ρίμες του, γνήσια λαϊκή ποιητική έκφραση της κοινωνικής και πολιτικής επικαιρότητας της εποχής του, τη «Φιλοσοφία της ζωής» και τις «Κρητικές Μαντινάδες». Διατηρούσε κατάστημα δίσκων στη Σητεία, πράγμα που συνέβαλε ιδιαίτερα στη διάδοση της τοπικής δισκογραφίας, το οποίο λειτουργεί ακόμη από τους κληρονόμους του.
«Με τον Δερμιτζογιάννη, που χρησιμοποιεί πλατειά τα σύγχρονα μέσα –δίσκους, ραδιόφωνο, τυπογραφείο– το ιδιότυπο κρητικό τραγούδι γίνεται προσιτό στην σπουδή και στην εντρύφηση, στη μελέτη του ερευνητή, στη χαρά του γλεντοκόπου. Στον πρώτο δίνει τη γνώση, στον δεύτερο την ευκαιρία μιας πηγαίας και πληθωρικής ξεφάντωσης.» (Βαγγ. Σκουβαράς, καθηγ. Πανεπιστημίου Αθηνών).

Να προσθέσουμε ότι κάποτε ένας Βούλγαρος θαυμαστής του Δερμιτζογιάννη, που δεν ήξερε τον τόπο κατοικίας του, του έστειλε επιστολή γράφοντας πάνω στο φάκελλο μόνο «Προς Δερμιτζογιάννη, Ελλάδα» και το γράμμα έφτασε, αποδεικνύοντας πόσο γνωστός και αγαπητός ήταν ο Στειακός μουσικός ανά το πανελλήνιον.

Ρίμες του Δερμιτζογιάννη (μικρά δείγματα)

Επάτησα στα γερατεια το πρώτο σκαλοπάτι κι ένιωσ’ αμέσως στη ζωή να με πειράζει κάτι.
Κομάρες εις τα γόνατα, στην κεφαλή ζαλάδα, τα κόκκαλά μου στο κορμί να με πονούν αράδα.
Ανήφορο κατήφορο να μη μπορώ να βγάλω, το ‘να μου δόντι να πονεί και να μου βγαίνει τ’ άλλο.
Τα μάτια μου μικράνανε κι όσο κι ανέ γρυλλώνω, δεν το θωρώ το όμορφο να το ποκαμαρώνω.
Και βάνω συνεχώς γυαλιά κι αλλάσσω τό ’να τ’ άλλο, ούτε με τό ’να συντηρώ ούτε θωρώ με τ’ άλλο.
Και μού ’ρχεται και τα γυαλιά να πιάσω να τα σπάσω, να βλαστημώ τη μοίρα μου σαν ήθελα γεράσω.
Κι ύστερα πάλι να σκεφτώ είντα ’χω καμωμένα, που ντρέπομαι να τα γροικώ και να τα γράφει η πέννα,
Και να του πω του Δερμιτζή, γύρευε τη δουλειά σου, μην κυνηγάς το θηλυκό και κάτσε μπλιο στ’ αβγά σου.
Κι ευθύς καθίζω φρόνιμα κι αφήνω το κουτάλι, μα μόλις βλέπω θηλυκό ξαναγρυλλώνω πάλι.
Και λέω ευθύς την παροιμιά π’ όλος ο κόσμος λέει, ό,τι παθαίνει το κορμί η κεφαλή τα φταίει.
Κι ο λύκος κι αν εγέρασε κι άλλαξε το μαλλί ντου, ούτε τη γνώμη τ’ άλλαξε ούτε την κεφαλή ντου.
Μα πιο κακή, πιο ελεεινή, πιο τιποτένια αρρώστεια δεν είν’ απού τα γερατιά, Θε μου τση πέτρας δώσ’ τα.
Τση πέτρας που να τα βαστά γιατί ψυχή δεν έχει και τούτανέ τα άδικα να τα σηκώσει αντέχει.
ΙΙ
Ως είν’ η κάθε μας ματιά σπίθα κι ακτινοβόλη, έτσι και συντομότερη είν’ η ζωή μας όλη.
Κι όμως να θησαυρίζομε σ’ όλους μας είναι ύμνο, για να τραφεί η σάρκα μας πού ’ναι και θά ’ναι κτήνος.
Και μόνο μέσα στα χαρτιά παρέμεινε κι ετάφη. αυτό που δίδαξε ο Χριστός, αγάπη, μόνο αγάπη
Αγάπη σ’ όλες τις μεριές, σ’ όλες τις κατευθύνσεις, τότε θα λέγεσαι άνθρωπος κι ως άνθρωπος θα ζήσεις.

(σημ.:λόγω του στειακού γλωσσικού ιδιώματος λέει μάτια, γερατιά κ.λπ.,
αντί για μάθια, γεραθιά, όπως προφέρονται στην υπόλοιπη Κρήτη)

Σχετικά άρθρα

1. 
   Βαρδάκης Ιωάννης (Κοντόχας)